28 C
Phnom Penh

គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ថ្កោល​ទោស​​គ.ជ.ប.ចំពោះ​​កញ្ចប់​សុវត្ថិភាព​​​

ដោយ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី

បទវិភាគ

កាល​ពី​ម្សិល​មិញ​គណៈ​កម្មា​ធិការ​ជាតិ​រៀប​ចំ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​បានបើក​ជា​សាធារណៈ​នូវ​ឯក​សារ​បោះ​ឆ្នោត​ផ្លូវ​ការ​​មក​ពី​ខេត្ត​ក្រចេះ​ បន្ទាប់​ពី​ទទួល​បាន​បទ​បញ្ជា​ឲ្យ​ស៊ើប​អង្កេត​លើ​​​​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​​ពី​ការ​លួច​បន្លំ​សន្លឹក​ឆ្នោត ប៉ុន្តែ ភ័ស្តុតាង​ជា​ច្រើន​មិន​ត្រូវ​បាន​បិទ​ឲ្យ​មាន​​​​សុវត្ថិ​ភាព​ទេ​ និង​បាន​លើក​ឡើង​ពី​ក្តី​​បារម្ភ​ថា ឯក​សារទាំងនោះ​ត្រូវ​បាន​គេ​លួច​កែប្រែ។

បុគ្គលិក​​​ម្នាក់មកពី​​​គណៈកម្មាធិការ​​ជាតិ​​​រៀប​​​ចំការ​​​បោះ​​​ឆ្នោត​​​បើក​​​កញ្ចប់​​​សុវត្ថិភាពនៅ​​​រាជធានី​​​ភ្នំពេញ កាលពី​​​ម្សិលមិញ​​​​​។ កញ្ចប់​​​សុវត្ថិភាព​​​ជាច្រើន​​​ដែល​​​បាន​​​បើក​​​​​​នោះ​​​មិន​​​មាន​​​បិទ​​​ត្រឹម​​​ត្រូវ​​​ទេ​​​ បង្ក​​​ឲ្យមានការ​​​​​​​​​សង្ស័យ​​​​​​ថា ​​​ត្រូវ​​​បាន​​​គេ​​​បើក​​​រួចហើយ។ (ស៊ីវ ចាន់ណា)
បុគ្គលិក​​​ម្នាក់មកពី​​​គណៈកម្មាធិការ​​ជាតិ​​​រៀប​​​ចំការ​​​បោះ​​​ឆ្នោត​​​បើក​​​កញ្ចប់​​​សុវត្ថិភាពនៅ​​​រាជធានី​​​ភ្នំពេញ កាលពី​​​ម្សិលមិញ​​​​​។ កញ្ចប់​​​សុវត្ថិភាព​​​ជាច្រើន​​​ដែល​​​បាន​​​បើក​​​​​​នោះ​​​មិន​​​មាន​​​បិទ​​​ត្រឹម​​​ត្រូវ​​​ទេ​​​ បង្ក​​​ឲ្យមានការ​​​​​​​​​សង្ស័យ​​​​​​ថា ​​​ត្រូវ​​​បាន​​​គេ​​​បើក​​​រួចហើយ។ (ស៊ីវ ចាន់ណា)

បន្ទាប់​ពី​ទទួល​បាន​បទ​បញ្ជា​ពី​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្ម​នុញ្ញ​ឲ្យ​បើក​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​ចំនួន​១៣នោះ​ គេ​បាន​រក​ឃើញ​ថា កញ្ចប់​ចំនួន​៥​ត្រូវ​បាន​បិទ​​​​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​​ក្នុង​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព ​“ក” ។ ដោយ​កញ្ចប់​ចំនួន​៥មក​ពី​ឃុំ​ស្វាយ​ជ្រះ​ខេត្ត​ក្រចេះ​បិទ​​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​នោះ​ កញ្ចប់​ទាំង​១៣​មាន​លទ្ធ​ផល​បោះ​ឆ្នោត​ខុស​ពី​តួ​លេខ​ ដែល​ត្រូវ​បាន​ចែក​ឲ្យ​គណ​បក្ស​នយោ​បាយ​ និងមន្ត្រី​ ​គ.ជ.ប.​ នៅ​ឃុំនោះ​ ព្រម​ទាំង​មន្ត្រី​​ គ.ជ.ប. ខេត្ត​។

គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ និងអ្នក​​​​​សង្កេត​​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ដែល​សុទ្ធ​តែ​ចោទ ​គ.ជ.ប.​ ថា​ ខ្វះ​ឯក​រាជ្យ​ភាព​ និង​ធ្វើ​ការឲ្យ​​គណ​បក្ស​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា​នោះ​ បាន​រិះ​គន់​ខ្លាំងៗ​ចំពោះ​ការ​ដែល​ គ.ជ.ប.​ ប្រើ​ប្រាស់​ឯក​សារ​បិទ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​នៅ​ក្នុង​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​របស់​ខ្លួន​លើ​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ។

លោក យឹម សុវណ្ណ អ្នក​នាំ​ពាក្យ​គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា “នេះ​ជា​​បញ្ហា​ធ្ងន់​ធ្ងរ​មួយ​ ជា​បញ្ហា​ធំ​មួយ​ដែល​បង្ហាញ​ថា ការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ​មិន​សេរី និង​យុត្តិ​ធម៌”។ លោក​បាន​បន្ថែម​ថា “នេះ​គ្រាន់​តែ​ជា​ចំណុច​​​មួយ​ប៉ុណ្ណោះ ហើយ​មាន​អ្នក​បោះ​ឆ្នោត​​១,៣​លាន​នាក់​ ដែលបាន​បាត់​ឈ្មោះ​ពី​បញ្ជី​ឈ្មោះ​​​​បោះ​ឆ្នោត​ រួម​ជាមួយ​នឹង​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ផ្សេងៗ​ទៀត”។

លោកស្រី គង់ រ៉ាវីន ប្រធាន​អ្នក​សង្កេត​ការណ៍​របស់​គណៈ​កម្មា​ធិការ​ខុមហ្វ្រែល បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ការ​យក​ឯក​សារ​បោះ​ឆ្នោត​មិន​បាន​បិទ​​ត្រឹម​ត្រូវ​មក​ពិនិត្យ ដោយ​​​​ឯក​សារ​​​​ខ្លះ​នៅ​ចំហធ្លុង ហើយ​ឯក​សារ​ផ្សេងៗ​​​​ទៀត​បិទ​មិន​ជិត​ ​ដោយ​​គ្រាន់​តែ​ប្រើ​ខ្សែ​មួយ​​​​សរ​សៃ​​​នោះ ​បង្ហាញ​​ថា គ.ជ.ប. អាច​កែ​ប្រែ​ឯក​សារ​ទាំង​នោះ​នៅ​មុន​ព្រឹត្តិ​ការ​ណ៍​​​កាល​ពី​ម្សិល​មិញ​។

លោក​ស្រី​បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា “ប្រសិន​បើ​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព “ក” ​បិទ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​ទេ​ វាមាន​ន័យ​ថា គេ​អាច​កែ​ប្រែ​ឯក​សារ​នៅ​ក្នុង​នោះ​បាន​។ កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព “ក” គួរ​តែ​រក្សា​ទុក​នៅ​ក្នុង​កន្លែង​សុវត្ថិ​ភាព​ និង​បិទ​ឲ្យ​បាន​​ត្រឹម​ត្រូវ​​ផង​ដែរ​។ យើង​សង្ឃឹម​ថា ផ្អែក​តាម​​​​​​​​ព្រឹក​នេះ​ ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្ម​នុញ្ញ​គួរ​តែ​ពិចារណា ​​ពី [ការ​ស៊ើប​អង្កេត​បន្ថែម​ទៀត​លើ​​] កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​ទាំង​នេះ”។

លោក កែវ ភីរម្យ សមាជិក​សភា​ជាប់​ឆ្នោត​​​​របស់​​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​មណ្ឌល​ក្រចេះ​ដែល​បាន​ចូល​រួម​ព្រឹត្តិការណ៍​ជា​​​​​​សា​​​ធារណៈ​កាល​ពី​ម្សិល​មិញ​នេះ បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ឯក​សារ​ចំហ​ទាំង​នេះ​ បង្ហាញ​ថា គ.ជ.ប. លួចបន្លំ​លទ្ធ​ផល​។ លោក​​មាន​ប្រសាសន៍​ថា “ការពិត​ ដែល​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​មួយ​ចំនួនមិន​បិទ​នោះ​ មាន​ន័យ​ថា គ.ជ.ប. ​បាន​បន្លំ​ឯក​សារ​ទាំង​នោះ​ជា​លក្ខណៈ​ប្រព័ន្ធ​ដើម្បី​ផ្លាស់​ប្តូរ​តួ​លេខ​”។

អ្នក​សង្កេត​ការ​ណ៍បោះ​ឆ្នោត​និយាយ​​ថា ព័ត៌​មាន​​ចេញ​ពី​​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​មក​ពី​ការិយា​​​ល័យ​បោះ​ឆ្នោត​ចំនួន​១៣​​ ទោះ​បី​មិន​តំណាង​ឲ្យ​ការិយាល័​យ​បោះ​ឆ្នោត​ទាំង​១៩.០០៩​​​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​ក៏​ដោយ​ ក៏គួរ​ល្មម​ធ្វើ​ឲ្យ​ក្រុម​​​​ប្រឹក្សា​​​​ធម្ម​នុញ្ញ​ជឿ​ថា ត្រូវ​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​​​​​​​ហ្មត់​ចត់​ទៀត​លើ​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ មុន​ពេល​ធ្វើ​សេចក្តី​សម្រេច​ជា​ចុង​ក្រោយ​លើ​លទ្ធ​ផល​នៃ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ដែល​មាន​ការ​តវ៉ា​នេះ។

នៅ​ថ្ងៃ​បោះ​ឆ្នោត ​ទម្រង់​១១០២ និង​១១០៨ ជា​ទម្រង់​ដើម​សម្រាប់​កត់​ត្រា​ចំនួន​​សន្លឹកឆ្នោតដែល​​ត្រូវ​បាន​​បូក​សរុប​​​នៅ​តាម​ការិយាល័យ​បោះ​ឆ្នោត​​នោះ មាន​ការ​ចុះ​ហត្ថ​លេ​ខា​ពី​អ្នក​សង្កេត​ការណ៍ និង​គណ​បក្ស​នយោ​បាយ​ ហើយ​ដាក់​ចូល​ទៅ​ក្នុង​កញ្ចប់​សុវត្ថិភាព “ក” បិទ​ជិត​ ជា​កញ្ចប់​ប្លាស្ទិក​សម្រាប់​ដាក់​ច្បាប់​ដើម​នៃ​ទម្រង់​​នានា​សម្រាប់​ប្រើ​ប្រាស់​ពេល​បោះ​ឆ្នោត​ ដើម្បី​ធានា​ថា គេ​មិន​​​​អាច​បន្លំ​បាន​។

លោក គល់ បញ្ញា នាយក​ប្រតិបត្តិ​គណៈ​កម្មា​ធិការ​ខុមហ្វ្រែល​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ខណៈដែល​មាន​​ភាព​ខុស​​គ្នា​ចំពោះ​​តួលេខ​ដែល​បាន​កត់​ត្រា​នៅ​តាម​ថ្នាក់​ខុសៗ​គ្នា​របស់ ​គ.ជ.ប. មិន​ផ្តល់​ផល​ប្រយោជន៍​ដល់​គណ​បក្ស​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា ឬ​គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​នោះ គួរ​តែ​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ឲ្យ​បាន​ទូលំ​ទូលាយជាង​នេះ​លើ​ភាព​ត្រឹម​ត្រូវ​នៃ​ទិន្ន​ន័យ​បោះ​ឆ្នោត​។

លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា “គេ​ត្រូវ​បើក​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​មក​​ពី​ការិយាល័យ​បោះ​ឆ្នោត​ចំនួន​២.០០០ ដើម្បី​យក​ធ្វើ​ជា​គំរូ​សម្រាប់​ត្រួត​ពិនិត្យ​។ តាម​រយៈ​ការ​ធ្វើ​ដូច្នេះ​យើង​អាចផ្ទៀង​ផ្ទាត់​ទំហំ​នៃ​បញ្ហា​ទាំងនោះ​បាន​ មិន​ថា វា​ផ្តល់​ផល​ប្រយោ​ជន៍​ដល់​ក្រុម​ណាមួយ ឬ​គណ​បក្ស​ណា​មួយ​ និង​មិន​ថា ​វា​មាន​ឥទ្ធិ​ពល​ដល់​លទ្ធ​ផល​បោះ​ឆ្នោត​ឬ​យ៉ាង​ណា​នោះ​ទេ”។

កាល​ពី​ថ្ងៃ​ពុធលោក សម រង្ស៊ី ប្រធាន​គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​បាន​ផ្ញើ​លិខិត​មួយ​ជូន​លោក អ៊ឹម សួស្តី ប្រធាន​ គ.ជ.ប. ស្នើ​សុំ​ឲ្យ​រក្សា​កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​នៅ​កន្លែង​មាន​សុវត្ថិ​ភាព​ ដើម្បីធានា​ថា កញ្ចប់​ទាំង​នោះ​អាច​ប្រើ​ប្រាស់​បាន​នៅ​ក្នុងការ​ស៊ើប​អង្កេត​នាពេល​អនាគតលើ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ​។ គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​បាន​លើក​ឡើង​ថា ខ្លួន​នឹង​មិន​ចូល​សភា​ ឬ​ផ្តល់​សុពលភាព​ដល់​រដ្ឋា​ភិបាល​ថ្មី​ទេ​ រហូត​ដល់​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់​លាស់​លើ​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ក្នុងការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ​ឲ្យ​បាន​រួច​រាល់​សិន​។

នៅ​ពេល​សួរ​ពី​មូល​ហេតុ​ដែល​កញ្ចប់​មួយ​ចំនួន​មិនត្រូវ​បានបិទនោះ​ លោក​ ញាន វិចិត្រ ​​​​​​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្ម​នុញ្ញ​​មាន​ប្រសា​​​សន៍ថា វា​គឺ​ជា​កំហុស​រដ្ឋ​បាល​ធម្ម​តា​ប៉ុណ្ណោះ​។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា “រដ្ឋ​បាល​មូល​ដ្ឋាន​​មិន​បាន​បំពេញ​ទម្រង់​ទាំង​នោះ​ឲ្យ​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​ទេ ប៉ុន្តែ លទ្ធផល​មិនបង្ហាញ​ពី​ការ​លម្អៀង​ណាមួយ​ឡើយ”។

នៅ​ឯ​សន្និសីទ​សារព័ត៌​មាននៅ​ទី​ស្នាក់​ការ​កណ្តាល គ.ជ.ប.​ កាល​ពី​រសៀលម្សិល​មិញ​ លោក ទេព នីថា អគ្គលេខាធិកា រ​គ.ជ.ប.​ មាន​ប្រសាសន៍ថា កញ្ចប់​សុវត្ថិ​ភាព​នៅ​ខេត្ត​ក្រចេះ​មិនត្រូវ​បាន គ.ជ.ប.​ បើក​ ឬលួចបន្លំ​នោះទេ​ ប៉ុន្តែ គ្រាន់​តែ​ត្រូវ​បាន​មន្ត្រី​ គ.ជ.ប. ថ្នាក់​ក្រោម​​​​បិទ​មិន​ជិត​តែ​ប៉ុណ្ណោះ ហើយ​លោក​បាន​មាន​​​​ប្រសាសន៍ថា មន្ត្រី​ជា​ច្រើន​បាន​ទទួល​ការ​បណ្តុះ​បណ្តាល​តែ​មួយ​ថ្ងៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

លោក ទេព នីថា បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា “កញ្ចប់​បើក​រួច​មិន​ប៉ះ​ពាល់​ដល់​លទ្ធ​ផល​បោះ​ឆ្នោត​នេះ​ទេ​។ គ.ជ.ប. គ្មាន​សិទ្ធិ​ធ្វើ​សេច​​​​​​ក្តី​​​សម្រេច​​​​លើ​រឿង​នេះ​ទេ​។ មាន​តែ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្ម​នុញ្ញ​ទេ​ដែល​មាន​សិទ្ធិ​សម្រេច​ថា តើ​ត្រូវ​ស៊ើប​អង្កេត​ឬ​អត់​នោះ​”។

លោក​បាន​បន្ថែម​ថា “យើង​ទទួល​ស្គាល់​ថា យើង​មាន​កំហុស​ ប៉ុន្តែ​ មិន​មែន​ជា​កំហុសធំ​ទេ។ ប្រធានការិយាល័យជា​ច្រើន​មិន​មាន​ការ​បណ្តុះ​បណ្តាល​គ្រប់​គ្រាន់​​ និង​មិនបានបិទ​​​​​​​​​​កញ្ចប់នោះទេ​នៅ​ពេល​ដែល​ពួក​គេ​បញ្ជូន​​​​វា​ទៅ​ឲ្យ​ គ.ជ.ប.”។

លោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នក​នាំពាក្យ​ទី​ស្តី​ការ​គណៈ​រដ្ឋ​មន្ត្រី​​ បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា កំហុស​របស់​ គ.ជ.ប. គួរ​តែ​ប្រើ​ប្រាស់​នៅ​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នា​ពេល​អនាគត​ ដើម្បី​ពង្រឹង​ដំណើរ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា “អ្វី​ដែល​យើង​បាន​រក​ឃើញ​គឺ​ជា​ឱកាស​មួយដើម្បី​កែលម្អ​សម្រាប់​ពេល​ក្រោយ​។ យើង​នឹង​កែ​លម្អ​ទៅ​តាម​បច្ចេក​វិទ្យា​ ទៅ​តាម​សមត្ថភាព​របស់​ប្រទេស។ ការ​រក​ឃើញ​ទាំង​នេះ​គឺ​ជា​គំរូ​សម្រាប់កែ​លម្អ​នៅពេល​បោះ​ឆ្នោត​អាណត្តិ​ក្រោយ​”។

លោក ញាន វិចិត្រ នៅ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្ម​នុញ្ញ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា ដោយ​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​របស់​ក្រុម​ប្រឹក្សា​នេះ​សម្រាប់​ខេត្ត​ក្រចេះ​បាន​ចប់​ហើយ​នោះ​ ឥឡូវ​នេះ​យើង​នឹង​ផ្តោត​ការ​ចាប់​អារម្មណ៍​ទៅ​លើ​ពាក្យ​បណ្តឹង​ដែល​នៅ​សេស​សល់​របស់​គណ​បក្ស​ប្រឆាំង​វិញ​។

លោក​ ញាន វិចិត្រ​​​ បាន​មានប្រសាសន៍ថា “ឥឡូវ​នេះ​មាន​ពាក្យ​បណ្តឹង​របស់​គណ​បក្ស​ប្រឆាំង​ចំនួន​១៥ គឺ​មានន័យថា យើង​ត្រូវ​ស៊ើប​អង្កេត​​​​​១៥​ខេត្ត​។ យើង​កំពុង​ត្រួត​ពិនិត្យ​​​​ពាក្យ​បណ្តឹង​ទាំង​អស់ ហើយ​យើង​នឹង​បញ្ជូន​វា​ទៅ​ឲ្យ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្មនុញ្ញ​សម្រាប់​កោះ​ប្រជុំប្រសិន​បើ​​មាន​សេចក្តី​សម្រេច​ណា​មួយ​នោះ”៕

(រាយការណ៍​បន្ថែម​ដោយ Colin Meyn អ៊ាង ម៉េងឡេង)
ប្រែ​សម្រួល​ដោយ មូល គឹមហឿន

© 2022, ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved. No part of this article may be reproduced in print, electronically, broadcast, rewritten or redistributed without written permission.

អត្ថបទទាក់ទង

អត្ថបទអានច្រើន

សេចក្ដីរាយការណ៍ពិសេស