30 C
Phnom Penh

ការ​ចរចា​​ដើម្បី​បំបែក​ភាព​ទាល់​ច្រក​​ផ្នែក​នយោបាយ​បរាជ័យ​

ដោយ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី

បទវិភាគ

លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ ហ៊ុន សែន និង​​លោក​ សម រង្ស៊ី មេដឹកនាំ​គណបក្ស​​ប្រឆាំង​មិន​បាន​ព្រម​ព្រៀង​គ្នា​ទេ​ទាក់​ទង​នឹង​ការ​​​ស៊ើប​អង្កេត​​ឯករាជ្យ​លើ​ការ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​​ដ៏​ចម្រូង​ចម្រាស​​កាល​ពី​ខែ​កក្កដា​ ដោយ​ចំណុច​ដ៏សំខាន់​ ដែល​គណបក្ស​​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ទាម​ទារ​​ គឺ​ឲ្យ​មាន​ការ​ដោះ​ស្រាយ​​​​ការ​ជាប់​គាំង​ផ្នែក​នយោ​​បាយ​​ប៉ុន្មាន​សប្ដាហ៍​កន្លង​មក​នេះ​ បន្ទាប់ពី​​ការ​ចរចា​​បិទ​ទ្វា​រយៈ​ពេល​ជា​​ង​ប្រាំ​ម៉ោង​ កាល​ពី​ម្សិល​មិញ។

 

លោកនាយក​​​រដ្ឋមន្ត្រី​​​ ហ៊ុន សែន (ឆ្វេង) លោក សម ​រង្ស៊ី ​ប្រធាន​គណ​បក្ស​​​សង្គ្រោះ​​ជាតិ (​ស្តាំ​)​ ក្នុង​កិច្ច​​ចរ​ចានៅ​​​រដ្ឋសភា​​​ក្នុង​ទី​ក្រុង​ភ្នំ​ពេញ​កាល​ពីម្សិលមិញ​​ដើ​ម្បី​​ចរ​ចា​ផ្នែក​ន​យោ​បាយ​ដែល​ជាប់​គាំ​បន្ទាប់​​​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​​កន្លងមក​​។​ (ស៊ីវ ចាន់ណា)
លោកនាយក​​​រដ្ឋមន្ត្រី​​​ ហ៊ុន សែន (ឆ្វេង) លោក សម ​រង្ស៊ី ​ប្រធាន​គណ​បក្ស​​​សង្គ្រោះ​​ជាតិ (​ស្តាំ​)​ ក្នុង​កិច្ច​​ចរ​ចានៅ​​​រដ្ឋសភា​​​ក្នុង​ទី​ក្រុង​ភ្នំ​ពេញ​កាល​ពីម្សិលមិញ​​ដើ​ម្បី​​ចរ​ចា​ផ្នែក​ន​យោ​បាយ​ដែល​ជាប់​គាំ​បន្ទាប់​​​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​​កន្លងមក​​។​ (ស៊ីវ ចាន់ណា)

លោក​ ហ៊ុន សែន និង​លោក​ សម រង្ស៊ី ដែល​ជា​គូ​ប្រជែង​ផ្នែក​នយោបាយ​ជា​យូរ​មក​ហើយនោះ​ ​បាន​ចាប់​ដៃ​គ្នា​​យ៉ាង​រាក់​ទាក់​​មុន​ពេល​ចាប់​ផ្ដើម​កិច្ច​ចរចា​កាល​ពី​ព្រឹក​ម្សិល​មិញ​នៅ​ឯ​រដ្ឋ​សភា​។ ពេល​ចេញ​ពី​កិច្ច​ចរចា​រយៈ​ពេល​ប្រហែល​ប្រាំម៉ោង​ក្រោយ​មក​ លោក​ យឹម សុវណ្ណ អ្នក​​នាំពាក្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​បាន​សរសើ​រ​កិច្ច​ចរចា​​នេះ​ថា ជា​ជោគ​ជ័យ​មួយ​ ហើយ​បាន​មាន​​ប្រសាសន៍​ថា ភាគី​ទាំង​ពីរមាន​ការ​វិវឌ្ឍ​មួយ​ចំនួន​​​ហើយ​ រួម​ទាំង​​ការ​​ព្រម​ព្រៀង​​បន្ត​ការ​ចរចា​ផង​ដែរ​។

ប៉ុន្តែ​លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា គណ​បក្ស​ប្រឆាំង​នៅ​​មិន​ទាន់​យល់​ព្រម​ចូល​រួម​​សម័យ​ប្រជុំ​ដំបូង​​នៃ​រដ្ឋ​សភា​អាណត្តិ​ថ្មី​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ខែ​កញ្ញា​នៅ​ឡើយ​ទេ​ ហើយ​គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ នឹង​បន្ត​ទាម​ទារ​ឲ្យ​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​​អព្យាក្រឹត​លើ​ការ​បោះឆ្នោត​។ លោក​បាន​ថ្លែង​ទៅ​កាន់​ក្រុម​អ្នក​យក​ព័ត៌​មានថា “យើង​នឹង​​បន្ត​​ទាម​ទារ​​ឲ្យ​បង្កើត​​​គណៈកម្មការ​​ស៊ើប​អង្កេត​ ដើម្បី​ស្វែង​រក​យុត្តិធម៌​ជូន​ប្រជាពល​រដ្ឋ​ ប៉ុន្តែ​គណបក្ស​​ទាំង​ពីរ​​ចាំបាច់​ត្រូវ​គិត​​រក​ផ្លូវ​កណ្ដាល​​ឆ្ពោះ​ទៅ​​ការ​ព្រម​ព្រៀង​គ្នា​”។

គណបក្ស​ប្រឆាំង​​បាន​គំរាម​ធ្វើ​ពហិការ​​​សម័យ​ប្រជុំ​សភា​ដំបូង​ដែល​នឹង​ធ្វើ​ឡើង​​នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ​ប្រសិន​បើ​​រដ្ឋាភិបាល​​មិន​យល់​ព្រម​​ឲ្យ​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​អព្យាក្រឹត​លើ​ភាព​មិន​ប្រក្រតីក្នុង​ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត​​ ដែល​គណ​បក្ស​នេះបន្ទោស​ថា ជា​មូលហេតុ​​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្លួន​​ចាញ់​ការបោះឆ្នោតជា​ផ្លូវ​ការ​​។

ប៉ុន្តែ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ ដែល​​បាន​​ច្រាន​​ចោលតាំង​ពី​ដំបូង​នូវ​​លទ្ធភាព​នៃ​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ឯក​រាជ្យ​លើ​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​រៀប​ចំ​ការ​បោះឆ្នោត​ (គ.ជ.ប.) ជា​ស្ថាប័ន​​តែ​មួយ​គត់​ដែល​គណបក្ស​ប្រឆាំង​​​ចោទ​ថា គាំទ្រ​គណ​បក្ស​កាន់អំណាចនោះ​​ មិនព្រម​​​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ទស្សនឡើយ​។

ឈរ​នៅ​ក្បែរ​លោក​ យឹម សុវណ្ណ​ នៅ​ក្នុង​សន្និសីទ​​សារព័ត៌មាន​​​នោះ​ លោក​ ប្រាក់​ សុខុន​ រដ្ឋ​លេខាធិការ​​ទីស្ដីការ​គណៈរដ្ឋ​មន្ត្រី​មក​ពី គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​​​​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ​ពេល​ស៊ើប​អង្កេត​ពេល​វេលា​ស៊ើប​អង្កេត​​​បាន​កន្លង​ផុត​ហើយ​​។​​

លោក​បាន​មានប្រសាសន៍​ថា “គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​​មិន​អាច​​ត្រឡប់​ក្រោយ​ ដើម្បី​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ណាមួយ​ ដែល​មិន​​គោរព​ច្បាប់​នោះទេ​។ [ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្មនុញ្ញ] បាន​ចេញ​សេចក្ដី​សម្រេច​​ហើយ​​​ថា គណ​បក្ស​ប្រជា​​ជន​កម្ពុជា​​ទទួល​បាន​​៦៨​អាសនៈ​ ហើយ​គណ​បក្ស​​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ទទួល​បាន​៥៥​អាសនៈ​ ដូច្នេះ​យើង​គ្មាន​សិទ្ធិ​​ត្រឡប់​ក្រោយ​ឡើយ​”។ លោក​ ប្រាក់​ សុខុន បាន​មានប្រសាសន៍​ទៀត​ថា គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​​នឹង​ចូល​រួម​សម័យ​ប្រជុំ​សភា​ដំបូង​​នៅ​ថ្ងៃ​ច័ន្ទ ទោះ​បី​ជា​គណបក្ស​ប្រឆាំង​មិន​បង្ហាញ​ឆន្ទៈ​ថា ចង់​​ចូល​រួម​ឬ​អត់​​ក៏​ដោយ​។

តែ​ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ លោក យឹម​ សុវណ្ណ​ បាន​មានប្រសាសន៍​ថា គណបក្ស​ទាំង​ពីរ​បាន​ព្រម​ព្រៀង​គ្នា​លើ​បី​ចំណុច​​ រួម​ទាំង​ការ​បង្កើត​​គណៈកម្មាធិការ​ថ្មី​មួយ​ ដែល​​មាន​សមាស​ភាព​គណបក្ស​ទាំង​ពីរ​ចូល​រួម​ ដើម្បី​​ពិភាក្សា​លម្អិត​​ពី​​កំណែ​ទម្រង់​បោះឆ្នោត​​ និង​​ការ​សន្យារ​​រក្សា​​សន្ដិភាព​​អំឡុង​ពេល​​គណបក្ស​ប្រឆាំង​កំពុង​ធ្វើ​បាតុកម្ម​នៅ​ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ ដែល​បាន​ផ្ទុះ​អំពើ​ហិង្សា​ និង​បណ្ដាល​ឲ្យ​មាន​​មនុស្ស​ស្លាប់​កាល​ពី​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​​។

កាល​ពី​ព្រឹក​ម្សិលមិញ​ព្រះមហាក្សត្រ​នរាត្តម សីហមុនី​ បាន​ចេញ​ព្រះរាជ​សារ​មួយ​ជំរុញ​ឲ្យ​បាតុករ​និង​នគរបាល​​​ចៀសវាង​​ការ​ប្រើ​អំពើហិង្សា​ បន្ទាប់​ពី​បុរស​ម្នាក់​ត្រូវ​បាន​នគរបាល​​បាញ់​ស្លាប់​​អំឡុង​ការ​ប៉ះទង្គិច​គ្នា​ជាមួយ​បាតុករ​នៅ​​ជិត​ស្ពាន​មុនីវង្ស​។

លោក​ យឹម សុវណ្ណ​ បាន​មានប្រសាសន៍​ថា “ចំណុច​ទី១ គឺ​ត្រូវ​ចៀស​វាង​អំពើ​ហិង្សា​​។ យើង​ត្រូវ​គោរ​ព​​ព្រះរាជសារ​របស់​ព្រះ​មហា​ក្សត្រ​​​ចុះ​កាល​​បរិច្ឆេទ​ថ្ងៃ​នេះ​ ដែល​​ស្នើ​ឲ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ និង​គណបក្ស​​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា​​ចៀសវាង​អំពើ​ហិង្សា​ឲ្យ​បាន​ច្រើន​តាម​ដែល​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន​។​​យើង​ត្រូវ​រក្សា​​ភាព​ស្ងៀមស្ងាត់​។​ បាតុកម្ម​របស់​យើង​​ត្រូវ​តែ​រក្សា​ភាព​ស្ងៀមស្ងាត់​ ហើយ​រដ្ឋាភិ​បាល​​ត្រូវ​តែ​អត់ធ្មត់​ឲ្យ​បាន​ខ្ពស់​​កុំ​ប្រើ​អំពើ​ហិង្សា​ និង​កុំ​ប្រើ​អាវុធ​​លើ​បាតុករ​”។

លោក​បាន​មានប្រសាសន៍​ទៀត​ថា “ចំណុច​ទី២ គឺ​យើង​ព្រម​ព្រៀង​​គ្នា​បង្កើត​​យន្តការ​មួយ​ នោះ​គឺ​គណៈកម្មាធិការ​​ទទួល​បន្ទុក​​កំណែ​ទម្រង់​បោះឆ្នោត​។​ យើង​ចាំ​បាច់​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ គ.ជ.ប. យើងត្រូវ​​ធ្វើ​វិសោធន​កម្មច្បាប់​មួយ​ចំនួន​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត។​ ទន្ទឹម​នឹង​នេះ​ដែរ​ យើង​ត្រូវ​តែ​មាន​បញ្ជី​ឈ្មោះ​អ្នក​បោះឆ្នោត​ថ្មី​។ ហើយ​ចំណុច​​ទី​៣ គឺ​យើង​​ត្រូវ​បន្ត​ចរចា​​នៅ​គ្រប់កម្រិត​ មិន​ត្រឹម​តែ​​កម្រិត​​កំពូល​​នោះ​ទេ​ ប៉ុន្តែ​ថែម​ទាំង​កម្រិត​​បច្ចេកទេស​ផង​ដែរ​”។

លោក​ យឹម​ សុវណ្ណ​ បាន​មានប្រសាសន៍​ថា ភាគី​ទាំង​ពីរ​មិន​បាន​​កំណត់​​កាល​បរិច្ឆេទ​​សម្រាប់​បន្ត​​ការ​ចរចា​​​ទេ ប៉ុន្តែ​សង្ឃឹម​ថា ​នឹង​​កំណត់​កាល​បរិច្ឆេទ​ចរចា​មុន​ពេល​​សភា​​បើក​សម័យ​ប្រជុំ​លើក​ដំបូង​​នៅ​សប្ដាហ៍​ក្រោយ​​។

លោក​ក៏​បាន​មានប្រសាសន៍​ដែរថា រយៈ​ពេល​បី​ថ្ងៃ​​នៃ​បាតុកម្ម​របស់​គណបក្ស​​​ប្រឆាំង​បាន​រៀបចំ​នៅ​កណ្ដាល​រាជធានី​ភ្នំពេញ ​ ហើយ​នឹង​​បញ្ចប់​​នៅ​រសៀល​នេះ​តាម​ការ​គ្រោង​ទុក។ ​ផ្អែក​លើ​​ការ​រីកចម្រើន​​នៃ​កិច្ច​ចរចា​ នេះ​ លោក​បាន​មានប្រសាសន៍​ថា គណ​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ប្រហែល​ជា​នៅ​តែ​បន្ត​​ធ្វើ​បាតុ​កម្ម​​ទៅ​ដល់​​បណ្ដា​ខេត្ត​បន្ទាប់​ពី​នោះ​។​ លោក​បាន​មានប្រសាសន៍​ថា “​យើង​នឹង​គិត​​ថា តើ​ត្រូវ​រៀប​ចំ​បាតុកម្ម​បន្ថែម​ទៀត​ ឬ​ក៏​អត់​។​ វា​អាស្រ័យ​លើ​​គណៈកម្មាធិការ​​អចិ​ន្ត្រៃយ៍​របស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​”។​

លោក​ យឹម​ សុវណ្ណ បាន​មានប្រសាសន៍​កាល​ពី​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ថា គណបក្ស​ប្រឆាំង​ក៏​ទាម​ទារ​ឲ្យ​លោក​ ហ៊ុន សែន​ អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ខ្លួន​​មាន​​ស្ថានីយទូរទស្សន៍ផ្ទាល់​ខ្លួន​មួយ​ផង​ដែរ​ ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​បរិយាកាស​​ ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​ជាតិ​ដែល​ពេល​​បច្ចុប្បន្ន​​មាន​ច្រើនលើស​លប់​ទៅ​ដោយ​ស្ថានីយ​ទូរ​ទស្សន៍​ និង​កាសែត​ដែល​គាំទ្រ​គណបក្ស​​ប្រជាជន​កម្ពុជា មាន​តុល្យភាព​ឡើង​​វិញ ប៉ុន្តែ​លោក​បាន​​មាន​ប្រសា​សន៍​សម្រាល​​គំនិត​នោះ​កាល​ពី​ម្សិលមិញ​។

លោក​បានមាន​ប្រសាសន៍​ថា “ខ្ញុំ​គិត​ថា នេះ​ជា​រឿង​តូច​តាច​។ នៅ​ពេល​ការ​បោះ​ឆ្នោត​​​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​កំណែទម្រង់ហើយ​ គ.ជ.ប. ​​​ធ្វើ​កំណែទម្រង់​រួច​ហើយនោះ​ យើង​នឹង​ឈាន​ទៅ​ដល់​ចំណុច​ដៅ​នោះ​”។ និយាយពី​កំណែ​ទម្រង់​បោះឆ្នោត ​​លោក​ យឹម សុវណ្ណ​ បានថ្លែង​ថា គណ​បក្ស​​ប្រឆាំង​​នឹង​​ដាក់​គំនាប​​ឲ្យ​ផ្លាស់​ប្តូរ​សមាសភាព ​​គ.ជ.ប. ដែល​មាន​​សុទ្ធ​តែ​អតីត​​មន្ត្រី​គណបក្ស​ប្រជា​ជន​។

ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​​នា​ពេល​​បច្ចុប្បន្ន​​​ផ្តល់​ការ​គ្រប់គ្រង​ទាំង​ស្រុងឲ្យ​​​ក្រសួង​មហា​ផ្ទៃ​ ដែល​គ្រប់គ្រង​ដោយ​គណ​បក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ ​ក្នុង​ការ​ជ្រើស​រើស​​បេក្ខ​ជន​​សម្រាប់​គណៈ​​កម្មាធិការជាតិ​​រៀប​ចំ​ការ​​បោះឆ្នោត​​ និង​ផ្តល់អំណាច​ដល់​រដ្ឋសភា​​​ដែល​មាន​សមាជិក​ភាគច្រើន​​មកពី​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​អនុម័ត​​អ្វីៗ។

ដោយលើកឡើង​ ពី​​ជំហរ​ខុសគ្នា​ឆ្ងាយ​រវាងគណ​បក្ស​ទាំង​ពីរ​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​បញ្ហា​នេះ​ គំនិត​របស់​លោក​ ប្រាក់​ សុខុន ចំពោះ​ការ​​ធ្វើ​កំណែទម្រង់​ គ.ជ.ប. គឺពាក់​ព័ន្ធនឹង​ការ​ពិចារ​ណា​អំពី​លទ្ធភាពនៃការផ្លាល់ប្តូរ​​​​កាល​បរិច្ឆេទ​បច្ចុប្បន្ន​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​ ដែល​ត្រូវ​ធ្វើ​ឡើង​រៀង​រាល់​ប្រាំ​ឆ្នាំ​ម្ដង​ និង​បញ្ជី​ឈ្មោះ​អ្នក​បោះឆ្នោត​ ដើម្បីចៀស​វាង​រដូវ​វស្សា។

លោក​ ប្រាក់​ សុខុន​ បាន​មានប្រសាសន៍​ថា “​មាន​កិច្ច​ការ​ដែល​ត្រូវ​បំពេញ​ជា​ច្រើន​​រួម​​ទាំង​ថា តើ​​ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត​​ ដែល​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​​​នៅ​ចុង​ខែ​កក្កដា​ អាច​ទទួល​យក​បាន​​ដោយ​សារ​តែ​វា​​ជា​រដូវវស្សា​ឬយ៉ាងណា​​។ ហើយ​តើ​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះឆ្នោត​គួរ​តែ​ធ្វើ​ឡើង​នៅខែ​តុលា​​ឬ? ដោយ​សារ​​តែ​ជា​ធម្មតា​​​មាន​ទឹក​ជំនន់​ធំ​​នៅ​ខែ​នោះ​ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​​រស់​នៅ​ក្នុង​តំបន់​​ទឹក​ជំនន់​​ពិបាកមក​ចុះ​ឈ្មោះ​”។​

គណបក្ស​ប្រឆាំង​​មាន​បញ្ហា​ធំៗ​ជា​ច្រើន​ជា​មួយ ​គ.ជ.ប. និង​ដំណើរ​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះ​​ឆ្នោត​ ជាជាង​អាកាស​ធាតុ​មិន​អំណោយផល​។ យោង​តាម​​សវនកម្ម​ឯករាជ្យ​បី​ដាច់​ដោយ​ឡែក​ពី​គ្នា​​លើ​បញ្ជី​ឈ្មោះ​បោះឆ្នោ​ត​ចុង​ក្រោយ​​របស់​ គ.ជ.ប. រួម​ទាំងរបស់រដ្ឋាភិបាល​ដោយ​ផ្ទាល់ផង​ មាន​​អ្នក​មាន​សិទ្ធិ​បោះ​ឆ្នោត​ប្រហែល​​១ភាគ១០​​ត្រូវ​បាន​លុប​ចោល​​ ឬ​ចុះ​ឈ្មោះ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវនៅក្នុង​​បញ្ជី​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត​។ នៅ​ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត ​​បញ្ហា​ដែលកើតមាន​ចំពោះ​បញ្ជី​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត​​ គឺមាន​​​ភាព​មិន​ប្រក្រតីជា​ជា​ច្រើន ដូចជា អ្នកបោះឆ្នោត​មិនអាច​ស្វែងរក​ឈ្មោះរបស់ខ្លូនឃើញ ឬក៏ឈ្មោះ​របស់​ខ្លួន​ត្រូវ​បាន​គេ​បោះ​ជំនួស​​រួច​ទៅ​ហើយ​​៕

ប្រែសម្រួលដោយ​ តែម សុខុម​

© 2022, ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved. No part of this article may be reproduced in print, electronically, broadcast, rewritten or redistributed without written permission.

អត្ថបទទាក់ទង

អត្ថបទអានច្រើន

សេចក្ដីរាយការណ៍ពិសេស