អង្គភាពអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលអះអាងថា ប្រទេសកម្ពុជា ប្ដេជ្ញាប្រកាន់ជំហរការពារខ្សែព្រំដែនអន្តរជាតិកម្ពុជា-ថៃ ដែលបន្សល់ទុកដោយគណៈកម្មការព្រំដែនឥណ្ឌូចិន-សៀម ដោយគោរពតាមអនុសញ្ញាបារាំង-សៀម ឆ្នាំ១៩០៤ និងសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១៩០៧។
ប្រធានអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក ប៉ែន បូណា លើកឡើងក្នុងកម្មវិធី ធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ នៅថ្ងៃទី៩ មករា នេះថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្ដេជ្ញាគោរពគោលការណ៍ច្បាប់អន្តរជាតិ គោលការណ៍ខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនមិនកែប្រែ (Uti Possidetis Juris) គោរពអនុសញ្ញាសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ផែនទី និងកំណត់ហេតុបោះបង្គោលព្រំដែនរបស់គណៈកម្មការបោះបង្គោលព្រំដែនឥណ្ឌូចិន-សៀម ព្រមទាំងកិច្ចព្រមព្រៀង និងឯកសារពាក់ព័ន្ធនានាដែលភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នានាពេលកន្លងមក។
ពាក្យឡាតាំង Uti Possidetis Juris មានន័យតាមផ្លូវច្បាប់ថា ខណៈដែលអ្នកកាន់កាប់តាមច្បាប់។
យ៉ាងណាមិញ ប្រទេសកម្ពុជា បានបាត់ផ្ទៃទឹកសមុទ្រដោយសារយៀកណាម បែងចែកគ្នាជាមួយថៃឡង់ដ៍ ដោយឥតពិគ្រោះពិភាក្សាជាមួយភាគីខ្មែរ។ ចំណែកឯដីមិនទាន់បានបាត់ធំធេងទៅក្នុងដៃថៃ ដូចដីបាត់ទៅខាងយៀកណាម ទេ ពីព្រោះយៀកណាម ត្រួតត្រាអ្នកដឹកនាំប្រទេសកម្ពុជា ដោយកម្លាំងទ័ព។ គូសផែនទីព្រំដែនខ្មែរឡើងវិញទាំងលើគោក ទាំងលើទឹក ឲ្យអ្នកដឹកនាំនៃបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ចុះសន្ធិសញ្ញាជាមួយគ្នាតាំងពីឆ្នាំ១៩៨២, ១៩៨៣, ១៩៨៥។ ចំណែកឯថៃ មិនបានត្រួតត្រាអ្នកដឹកនាំខ្មែរណាម្នាក់ បង្ខំឲ្យកាត់ដីទេ។
អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលរូបនេះអះអាងថា ប្រទេសកម្ពុជា មិនទទួលស្គាល់ការកែប្រែខ្សែព្រំដែនណាមួយដែលកើតចេញពីការប្រើប្រាស់កម្លាំងដាច់ខាត ខណៈភាគីថៃ ក៏បានឯកភាពដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនដោយប្រើប្រាស់យន្តការដែលមានស្រាប់ និងអនុលោមតាមច្បាប់អន្តរជាតិ ដូចមានចែងក្នុងចំណុចទី៣ នៃសេចក្តីប្រកាសរួមថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ កន្លងទៅផងដែរ។
លោក ប៉ែន បូណា បញ្ជាក់ថា នេះគឺជាក្តីសង្ឃឹមធំបំផុតក្នុងដំណោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនប្រកបដោយភាពត្រឹមត្រូវ និងយុត្តិធម៌ជាមួយប្រទេសថៃ ដែលអាចរក្សាបានទាំងស្រុងនូវដែនអធិបតេយ្យភាពស្របច្បាប់របស់កម្ពុជា។
ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីកងទ័ពថៃ បានចូលទៅគ្រប់គ្រងទឹកដីខ្មែរជាច្រើនតំបន់ក្រោយប្រទេសទាំងពីរច្បាំងគ្នាពីរលើកកាលពីចុងឆ្នាំ២០២៥ កន្លងទៅនេះ។
ក្រោយសង្គ្រាមកម្ពុជា-ថៃ លើកទី២ ផ្ទុះឡើងអស់រយៈពេល ១៦ថ្ងៃ កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍ បានរាយការណ៍កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ថា ក្នុងចំណោម ១៧ទីតាំងនៃទឹកដីកម្ពុជា យោធាថៃ ដណ្ដើមបានយកទៅគ្រប់គ្រងមានចំនួន ៣ទីតាំងហើយនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ដែលនៅជាប់នឹងខេត្តស្រះកែវ របស់ថៃ។
រីឯ ៧ទីតាំងផ្សេងទៀត ត្រូវយោធាថៃ ឈរជើងបានទាំងស្រុង គឺនៅខេត្តពោធិ៍សាត់ របស់កម្ពុជា ជាប់ព្រំប្រទល់ខេត្តត្រាត របស់ថៃ ចំនួន ២ទីតាំង និងនៅខេត្តឧត្ដរមានជ័យ ជាប់ខេត្តសុរិន្ទ ចំនួន ២ទីតាំង រួមទាំងខេត្តព្រះវិហារ ជាប់ខេត្តអ៊ុប៊ុនរាជធានី ចំនួន ៣ទីតាំងផងដែរ។
ចំណែកទីតាំងចំនួន ៥ផ្សេងទៀតក៏ត្រូវយោធាថៃ ដណ្តើមបានដែរ តែកំពុងតាមដានរួមមានខេត្តបន្ទាយមានជ័យ របស់កម្ពុជា ជាប់ខេត្តស្រះកែវ របស់ថៃ ចំនួន ២ទីតាំង និងខេត្តឧត្ដរមានជ័យ ជាប់ខេត្តបុរីរាំ និងខេត្តស៊ីសាកេត ចំនួន ២ទីតាំង រួមទាំងខេត្តព្រះវិហារ ជាប់ខេត្តអ៊ុប៊ុនរាជធានី ចំនួន ១ទីតាំងដែរ។
ដោយឡែកមានតែទីតាំង ១ប៉ុណ្ណោះដែលយោធាថៃ កំពុងប្រទាញប្រទង់ជាមួយកម្ពុជា គឺនៅខេត្តព្រះវិហារ ជាប់នឹងខេត្តអ៊ុប៊ុន ខាងថៃ។
ប្រភពដដែលបញ្ជាក់ថា ជារួម សមរភូមិមុខ ១៦ទីតាំង យោធាថៃ កាន់កាប់ទាំងស្រុងចំនួន ៧ទីតាំង ក្នុងនោះមានប្រាសាទតាក្របី និងតំបន់អានសេះ ជាដើម ខណៈ ៥ទីតាំងទៀត យោធាថៃ ដណ្តើមបានហើយ ប៉ុន្តែស្ថិតក្រោមការឃ្លាំមើលនៅឡើយ ដូចជាតំបន់មុំបី និងជាំសាងាំ ជាដើម ខណៈទីតាំងដែលកំពុងប្រយុទ្ធប្រទាញប្រទង់គ្នា គឺតំបន់ភ្នំទ្រព្យ។
តាមរយៈវីដេអូឃ្លីបដែលត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយលើបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក បង្ហាញថា កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ យោធាថៃ បានឈូសឆាយកម្ទេចរង្វង់មូលតាអ៊ុំ និងឈូសឆាយកម្ទេចផ្ទះរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរនៅផ្សារអានសេះ ផងដែរ និងចូលទៅគ្រប់គ្រងនៅកាស៊ីណូខ្មែរនៅតំបន់អានសេះ ថែមទៀត ដោយមានការឈូសកម្ទេចរូបសំណាករបស់ខ្មែរនៅក្បែរកាស៊ីណូនោះខ្ទេចខ្ទីតែម្តង។
តាមរយៈឃ្លីបវីដេអូនេះ បង្ហាញឱ្យឃើញថា ទាហានថៃ បានរំលោភចូលមកដីខ្មែរប្រមាណ ២គីឡូម៉ែត្រហើយនៅច្រកអានសេះ ក្នុងខេត្តព្រះវិហារ នោះ។
ជុំវិញបញ្ហានេះ ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកម្ពុជា បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍កាលពីថ្ងៃទី២ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ នេះថា យោធាថៃ បានឈ្លានពានកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ចំនួន ១៤តំបន់ ក្នុងខេត្តចំនួន៤ រួមមាន ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ៣តំបន់ ខេត្តពោធិ៍សាត់ ២តំបន់ ខេត្តព្រះវិហារ ៣តំបន់ និងខេត្តឧត្ដរមានជ័យ ៦តំបន់។
ប្រភពដដែលបង្ហាញថា តំបន់ទាំងនោះរួមមានភូមិជោគជ័យ ភូមិព្រៃចាន់ ភូមិបឹងត្រកួន គឺស្ថិតនៅក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ចំណែកតំបន់ភ្លុកដំរី ច្រកអន្តរជាតិថ្មដា ឬច្រកជ័យជម្នះ ស្ថិតក្នុងខេត្តពោធិ៍សាត់ ខណៈតំបន់អានសេះ តាថាវ និងភ្នំទ្រព្យ គឺស្ថិតក្នុងខេត្តព្រះវិហារ។
ដោយឡែកតំបន់អូស្មាច់ ប្រាសាទខ្នារ ប្រាសាទតាក្របី ប្រាសាទតាមាន់ធំ តំបន់ជប់អង្គញ់ និងតំបន់ចូកគ្រួស ដែលស្ថិតក្នុងខេត្តឧត្ដរមានជ័យ ក៏ត្រូវទាហានថៃ ឈ្លានពានយកដែរ។
ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា បញ្ជាក់ថា អំឡុងពេលប្រតិបត្តិការយោធាទ្រង់ទ្រាយធំចាប់ពីថ្ងៃទី៧ ដល់ថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ យោធាថៃ បានបើកការវាយលើទីតាំងជាច្រើនដោយគិតទុកមុន និងជាប្រព័ន្ធមកលើទឹកដីកម្ពុជា ដើម្បីទន្ទ្រានកាន់កាប់ និងឈរជើងលើទីតាំងទាំងនេះដោយខុសទៅនឹងច្បាប់អន្តរជាតិយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ រដ្ឋាភិបាលថៃ មិនទទួលយកការចោទប្រកាន់ថាឈ្លានពានទេ៕
© 2026, . All rights reserved.