មេដឹកនាំបក្សកាន់អំណាច លោក ហ៊ុន សែន បញ្ជាឱ្យរាជរដ្ឋាភិបាលដែលកំពុងដឹកនាំដោយលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ឈប់ការនាំចូលមុខទំនិញយុទ្ធសាស្ត្រពីប្រទេសថៃ ចាប់ពីពេលនេះតទៅយ៉ាងដាច់ខាត ដូចជា អគ្គិសនី អ៊ីនធឺណិត ប្រេងឥន្ធនៈ និងឧស្ម័ន រួមទាំងបញ្ឈប់ចាក់បញ្ចាំងភាពយន្តថៃ ទាំងអស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
ប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងក្នុងពិធីជួបជាមួយសិស្ស និស្សិត និងលោកគ្រូអ្នកគ្រូនៅស្រុកកំចាយមារ ខេត្តព្រៃវែង នៅថ្ងៃទី៣ ខែកក្កដា ថា កម្ពុជាត្រូវតែមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ហើយអ្វីដែលជាផ្នែកយុទ្ធសាស្ត្រ គឺកុំទិញពីថៃ ដាច់ខាត ព្រោះថាពេលថៃ បិទខ្ទប់ កម្ពុជាប្រាកដជាដាច់ខ្យល់ជាមិនខាន។
លោក ហ៊ុន សែន លើកឡើងថា ថៃមិនមែនទើបតែគំរាមកម្ពុជាក្នុងពេលមានបញ្ហាព្រំដែនជាមួយគ្នានេះទេ គឺធ្លាប់គំរាមតាំងពីជម្លោះព្រំដែនលើកមុនមកម្ល៉េះ។ ជាក់ស្តែង ថៃ ធ្លាប់គំរាមកាត់ផ្ដាច់លុយកសាងផ្លូវជាតិលេខ៦៨ ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យកម្ពុជាបង្វែរមកប្រើប្រាស់ថវិកាជាតិសម្រាប់កសាងផ្លូវជាតិនេះវិញ។
មេដឹកនាំបក្សកាន់អំណាចរូបនេះ រំលឹកថា កម្ពុជាក៏បានធ្លាប់បិទមិនឱ្យចាក់បញ្ចាំងខ្សែភាពយន្តថៃ ម្តងរួចមកហើយកាលពីឆ្នាំ២០០៣ ប៉ុន្តែដោយសារភាគីថៃ ចេះតែអង្វរសុំជាច្រើនលើក ទើបកម្ពុជាអនុញ្ញាតឲ្យមានការចាក់បញ្ចាំងភាពយន្តថៃ ឡើងវិញនៅអំឡុងឆ្នាំ២០១៦ ប៉ុន្តែពេលនេះ កម្ពុជាគួរផលិតខ្សែភាពយន្តដោយខ្លួនឯងហើយ ជាជាងយកភាពយន្តបរទេសមកចាក់បញ្ចាំងក្នុងស្រុករបស់ខ្លួន។
ក្រោយទំនាស់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បានផ្ទុះឡើងប្រមាណជា ១០ថ្ងៃ គឺនៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រសួងការបរទេសថៃ បានគំរាមផ្តាច់អគ្គិសនី និងអ៊ីនធឺណិតដែលលក់ទៅឱ្យកម្ពុជា ប៉ុន្តែជាលទ្ធផល កម្ពុជាបានប្រកាសផ្តាច់អគ្គិសនី និងអ៊ីនធឺណិតពីប្រទេសថៃ ដោយខ្លួនឯង កាលពីយប់ថ្ងៃទី១២ មិថុនា កន្លងទៅ។
ជាងនេះទៀត ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ក៏បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹងបញ្ឈប់ការនាំចូល និងការចាក់បញ្ចាំងភាពយន្តថៃ នៅគ្រប់រោងភាពយន្តទាំងអស់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា នៅថ្ងៃបន្ទាប់ផងដែរ ខណៈសហព័ន្ធគុនខ្មែរ ក៏ហាមប្រាមសង្វៀនក្នុងស្រុកទាំងអស់ មិនឱ្យយកកីឡាករថៃ មកប្រកួតនៅប្រទេសកម្ពុជាថែមទៀត។
រហូតដល់ថ្ងៃទី២២ មិថុនា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏បានចេញបញ្ជាឱ្យផ្អាកការនាំចូលប្រេងឥន្ធនៈ និងឧស្ម័នគ្រប់ប្រភេទពីប្រទេសថៃ ទាំងស្រុងបន្ថែមទៀតដែរ។
របាយការណ៍របស់និយតករទូរគមនាគមន៍កម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា គិតត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤ ការទិញសេវាអ៊ីនធឺណិតចល័តមានចំនួនជាង ១៨លាននាក់ (១៨២៦៦៩៥៤នាក់) និងការទិញសេវាអ៊ីនធឺណិតអចល័តមានចំនួនជាង ៧លាននាក់ (៧១៥៩៨០នាក់) ហើយបើសរុបទាំងពីរសេវានេះធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៣ កន្លងទៅ គឺមានកំណើនជិត ៨% (៧,៨១%)។
ដោយឡែក បើនិយាយអំពីប្រេងឥន្ធនៈវិញ ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកប្រចាំកម្ពុជា លោក Casey Barnett បានអះអាងថា ប្រទេសថៃ គឺជាប្រភពប្រេងឥន្ធនៈដ៏ធំរបស់កម្ពុជាប្រហែល ២៩% ដូចប្រទេសវៀតណាម ដែលបានផ្គត់ផ្គង់ប្រេងដល់កម្ពុជាដែរ។
ជាងនេះទៀត បើនិយាយអំពីអគ្គិសនីវិញ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល លោក កែវ រតនៈ បានអះអាងកាលពីថ្ងៃទី១១ មិថុនា ថា កម្ពុជាមានអគ្គិសនីគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់បម្រើឱ្យការប្រើប្រាស់។
លោកបញ្ជាក់ថា នៅម៉ោងនេះ ថ្ងៃនេះ កម្ពុជាពុំបានយកអគ្គិសនីពីប្រទេសថៃ ចូលមកកាន់កម្ពុជានៅក្នុងបណ្ដាញជាតិរបស់ប្រទេសទាំងពីរទេ គឺមានន័យថា សូន្យ។
តាមបណ្ដាញសារព័ត៌មានឯករាជ្យនានា ខាងអាជ្ញាធរថៃ វិញនិយាយថា ការបិទច្រកព្រំដែនជាមួយប្រទេសកម្ពុជា មានមូលហេតុធំៗយ៉ាងតិចពីរ គឺបញ្ហាសន្តិសុខ និងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ដែលឧក្រិដ្ឋជនក្លែងខ្លួនឆ្លងដែនចេញចូល ហើយកាត់បន្ថយពលរដ្ឋថៃ មិនឲ្យចូលលេងល្បែងតាមកាស៊ីណូក្នុងទឹកដីខ្មែរជាប់ព្រំដែន។
ព័ត៌មានចេញនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី២៦ ខែមិថុនា នេះដែរ អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស Amnesty International ដែលនិយាយថា៖ រាជរដ្ឋាភិបាលអនុញ្ញាតឲ្យមានទាសកម្ម និងទារុណកម្មនៅតាមអគារក្រុមឧក្រិដ្ឋជនឆបោក ដែលបង្ខាំង និងបង្ខំមនុស្សឲ្យធ្វើការរកស៊ីបោកប្រាស់តាមអន្តរបណ្ដាញនៅពាសពេញស្រុកខ្មែរ។
សេចក្តីរាយការណ៍ពីការស៊ើបអង្កេតរយៈពេល ១៨ខែ នៅតាមទីតាំងប្រមាណ ៥០ គេរកឃើញថា ស្ថាប័នរដ្ឋបានសមគំនិតនឹងពួកឧក្រិដ្ឋជនចិន។ សេចក្តីរាយការណ៍ ២៤០ទំព័រ ដោយសម្ភាស និងថតសំឡេងជនរងគ្រោះប្រមាណ ៤០០នាក់ ទីតាំងខ្លះមានប៉ុស្តិ៍អ្នកយាមប្រដាប់អាវុធ មានជនចាំទទួលបញ្ជាអនុវត្តវិន័យ វាយដំជនណាដែលមិនបានធ្វើការតាមការដាក់កំណត់។
អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស រកឃើញថា នៅប្រទេសកម្ពុជា មានទីតាំងអគារថ្មមាំៗចំនួន ៥៣កន្លែង៖ បាវិត ខេត្តស្វាយរៀង យ៉ាងតិច ១កន្លែង; ភ្នំពេញ យ៉ាងតិច ៣កន្លែង; កណ្តាល យ៉ាងតិច ១កន្លែង; តាកែវ យ៉ាងតិច ២កន្លែង; កំពត យ៉ាងតិច ២កន្លែង; ខេត្តព្រះសីហនុ យ៉ាងតិច ៣កន្លែង; បុទុមសាគរ ខេត្តកោះកុង យ៉ាងតិច ២កន្លែង; ក្រុងកោះកុង យ៉ាងតិច ១កន្លែង; ថ្មដា កោះកុង យ៉ាងតិច ១កន្លែង; ផ្សារព្រំ ប៉ៃលិន យ៉ាងតិច ១កន្លែង; ប៉ោយប៉ែត យ៉ាងតិច ៣កន្លែង; ជប់គគី យ៉ាងតិច ១កន្លែង; អូរស្មាច់ យ៉ាងតិច ១កន្លែង; ជាំ ខេត្តឧត្ដរមានជ័យ យ៉ាងតិច ១កន្លែង។
រីឯការបិទច្រកព្រំដែនតបត ឬសងសឹកថៃ ពីខាងខ្មែរ ផ្តើមពីថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា ក៏នឹងនាំឲ្យបាត់បង់ការនាំចូលប្រេងឥន្ធនៈពីក្រុមហ៊ុន ភីធីធី ដែលស្រុកខ្មែរត្រូវការ។
តាមសេចក្តីរាយការណ៍ពីប្រភពនានាអំពីពាណិជ្ជកម្មប្រេង ប្រទេសកម្ពុជានាំប្រេងឥន្ធនៈចូលពីប្រទេសថៃឡង់ដ៍ និងយៀកណាម ចំនួន ២៩% នៃសេចក្តីត្រូវការ ក្រៅពីនោះ នាំចូលពីប្រទេសសិង្ហបុរី។ ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ប្រទេសកម្ពុជា នាំចូលប្រេងឥន្ធនៈពីក្រុមហ៊ុនថៃ ក្នុងបរិមាណជិត ២ពាន់ ៣០០លានលីត្រ ឬស្មើនឹងជាង ២១% នៃការនាំចូលប្រេង។ ប្រទេសកម្ពុជា នឹងងាកទៅការដឹកប្រេងពីប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ដើម្បីបង្គ្រប់សេចក្តីត្រូវការ។
បរិមាណប្រេងឥន្ធនៈនាំចូលស្រុតចុះ រដ្ឋាភិបាលអាចទិញថែមពីប្រទេសផ្សេង ប៉ុន្តែមិនសូវប្រកួតប្រជែងតម្លៃ ដូច្នេះប្រេងឥន្ធនៈនឹងឡើងថ្លៃ ពលរដ្ឋប្រើប្រាស់យានយន្តនឹងជួបការពិសោធន៍ចំណាយធនធានតាមស្ថានីយប្រេងលើសធម្មតា។ ពេលនោះ គេអាចនាំគ្នាបន្ទោសស្ថានការណ៍តឹងតែងនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ឬមកពីសហរដ្ឋអាមេរិកទៅវ៉ៃប្រទេសអ៊ីរ៉ង់៕
© 2025, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.