កោះគុត

ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ជុំវិញ​ពិភពលោក ប្រកាស​ធ្វើ​បាតុកម្ម​លើ​ទឹកដី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក នៅ​ដើម​ឆ្នាំ​ក្រោយ ដើម្បី​ជំរុញ​ឱ្យ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ ទាមទារ​យក​ដែនដី​មួយ​ផ្នែក​នៃ​កោះ​គុត​ដែល​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​កម្ពុជា​ត្រឡប់​មក​វិញ និង​ជំរុញ​ឱ្យ​ប្តឹង​ករណី​នេះ​ទៅ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ (ICJ)។ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រៅ​ស្រុក​ចេញ​សេចក្តី​ជូនដំណឹង​មួយ​កាលពី​ថ្ងៃទី​២២ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៤ នេះ ស្ដីពី​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ការពារ​កោះ​គុត ក្នុង​បំណង​ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បញ្ជាក់​ប្រាប់​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទាំង​ប្រទេស​ថា មួយ​ផ្នែក​នៃ​កោះ​គុត​គឺជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ខ្មែរ ហើយ​ត្រូវតែ​ប្តឹង​ថៃ ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ​ក្រុង​ឡាអេ ដើម្បី​ទាមទារ​យក​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន​ដែល​ថៃ បាន​រំលោភ​បំពាន យក​មក​គ្រប់គ្រង​វិញ។ សេចក្តី​ជូនដំណឹង​ដដែល​លើកឡើង​ថា ការ​ការពារ​កោះ​គុត គឺ​ដើម្បី​អធិបតេយ្យភាព​កម្ពុជា ហើយ​ការ​ចូលរួម​បាតុកម្ម គឺ​ដើម្បី​អំពាវនាវ​ឲ្យ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​លើក​យក​ករណី​កោះ​គុត​ទៅ​តតាំង​ជាមួយ​ថៃ នៅ​ចំពោះ​មុខ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ ខណៈ​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ដោយ​សន្តិវិធី​នេះ...

អតីត​មេដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង លោក សម រង្ស៊ី លើកឡើង​ថា ទឹកដី​ខ្មែរ​មាន​ទំហំ ១៨១០៣៥​គីឡូម៉ែត្រ​ក្រឡា ហើយ​ទំហំ​នេះ​គឺ​រាប់​បញ្ចូល​ទាំង​កោះត្រល់ និង​កោះ​គុត ឬ​គុជ ផង​ដែរ បើ​កោះ​ទាំងនេះ​បាត់បង់ នោះ​មាន​ន័យ​ថា​ទឹកដី​ខ្មែរ​មិន​គ្រប់​ទំហំ ១៨១០៣៥​គីឡូម៉ែត្រ​ក្រឡា​ទេ។ អតីត​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក សម រង្ស៊ី សរសេរ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​នៅ​ថ្ងៃទី​២០ ធ្នូ នេះ​ថា មេដឹកនាំ​បក្ស​កាន់​អំណាច លោក ហ៊ុន សែន...

ចំពោះ​បញ្ហា​ទឹកដី ជាតិ​មាតុភូមិ​ខ្មែរ អតីត​មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​បក្ស​ប្រឆាំង លើកឡើង​ថា ក្នុង​នាម​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ជា​ជាតិ​សាសន៍​ថ្លៃថ្នូរ ធ្លាប់​មាន​កេរ្តិ៍ឈ្មោះ​ដ៏​រុងរឿង និង​ម្ចាស់​ប្រទេស​ម្ចាស់​ទឹកដី មិន​ត្រូវ​ឈរ​ឱប​ដៃ​បិទ​ភ្នែក បិទ​ត្រចៀក ឱ្យ​ប្រទេស​ថៃ លួច​ប្លន់​យក​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន​ដូច​កាលពី​អតីតកាល​ទៀត​ឡើយ។ អតីត​នាយក​ខុទ្ទកាល័យ​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក មុត ចន្ថា សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​នៅ​ថ្ងៃទី​១៨ ធ្នូ នេះ ដោយ​ចាត់ទុក​ការ​លើកឡើង​របស់​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ខ្មែរ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត អំពី​ភាព​ចាស់ទុំ​ខាង​នយោបាយ​ដោយ​មិន​និយាយ​អំពី​បញ្ហា​កោះ​គុត គឺជា​ការ​ដោះសា និង​ជា​ការ​គេចវេះ​មិន​ហ៊ាន​ប្រឈមមុខ​ជាមួយ​អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ...

ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា ជំរុញ​ឱ្យ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ប្តឹង​ប្រទេស​ថៃ ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ​លើ​បញ្ហា «តំបន់​ត្រួត​ស៊ី​គ្នា» និង​បញ្ហា​កោះ​គុត ដូច​ពេល​ដែល​ប្រទេស​កម្ពុជា​ធ្លាប់​ប្តឹង​ប្រទេស​ថៃ លើ​ករណី​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​កាលពី​អំឡុង​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ​១៩៥៩។ ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃ្លាំមើល​កម្ពុជា លោក ម៉ែន ណាត ចេញ​លិខិត​ចំហ​មួយ​កាលពី​ថ្ងៃទី​១៦ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៤ ដោយ​លើកឡើង​ថា តាម​បទពិសោធន៍​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ រដ្ឋាភិបាល​ថៃ​ធ្លាប់​ប្រើ​កម្លាំង​យោធា​ដណ្តើម​កាន់កាប់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​របស់​ខ្មែរ​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៥៤ ម្តង​រួច​មក​ហើយ ប៉ុន្តែ​ក្រោយ​ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ឈ្នះ​ក្តី​ក្នុង​សំណុំរឿង​នេះ​នៅ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ (ICJ) ក្នុង​ឆ្នាំ​១៩៦២ ទើប​ភាគី​ថៃ ដក​កងទ័ព​ចេញ​ពី​តំបន់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​វិញ។ កាល​នោះ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ក៏​ធ្លាប់​បាន​ប្រើ​យន្តការ​ចរចា​ទ្វេភាគី​ជាមួយ​ថៃ...

មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ អះអាង​ថា អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ខ្មែរ​លោក ហ៊ុន សែន នឹង​ក្លាយ​ជា​ជន​ក្បត់​ជាតិ ប្រសិនបើ​កោះ​គុត​ត្រូវ​បាន​កាត់​ទៅ​ឱ្យ​ប្រទេស​ថៃ ដូច​ការ​អះអាង​ពី​អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់។ អតីត​នាយក​ខុទ្ទកាល័យ​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក មុត ចន្ថា សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​ខ្លួន​នៅ​ថ្ងៃទី​១៦ ធ្នូ នេះ​ថា ទោះ​ជា​មាន​ការ​អះអាង​ពី​អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ ដែល​ថា​កោះ​គុត​បាន​ក្លាយ​ជា​កម្មសិទ្ធិ​ផ្ដាច់មុខ​របស់​ប្រទេស​ថៃ ក៏ដោយ ក៏​ក្នុង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ...

អតីត​មន្ត្រី​ការទូត​ជាន់ខ្ពស់​កម្ពុជា​ប្រចាំ​ប្រទេស​ស៊ុយអែត ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ខ្មែរ​ប្រើ​សេណារីយ៉ូ​បី​ប្តឹង​ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ ដើម្បី​ទាមទារ​យក​កោះ​គុត​ពី​ប្រទេស​ថៃ មក​វិញ។ សៀវភៅ​ដែល​មាន​ចំណងជើង​ថា «កម្ពុជា​បាត់បង់​ទឹកដី​នៅ​ភាគ​ខាងលិច» របស់​អ្នកជំនាញ​ផ្នែក​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ បណ្ឌិត ឥន សុផល ដែល​ត្រូវ​បាន​បោះពុម្ព​ផ្សាយ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២៤ នេះ បាន​សរសេរ​ថា រដ្ឋាភិបាល​ខ្មែរ​ត្រូវ​ប្រើ​សេណារីយ៉ូ​បី ដើម្បី​ទាមទារ​យក​កោះ​គុត​ពី​ប្រទេស​ថៃ មក​វិញ។ សៀវភៅ​ដដែល​សរសេរ​ថា ទី​១ ត្រូវ​ប្រើ​កម្លាំង​យោធា ទី​២​ត្រូវ​ដាក់​បណ្តឹង​ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ​អំឡុង​ពេល​ដែល​ប៉ះទង្គិច​គ្នា និង​ទី​៣ ត្រូវ​ធ្វើ​ការ​ចរចា​ទាមទារ​អធិបតីភាព​របស់​ខ្លួន​លើ​កោះ​គុត​មក​វិញ ដើម្បី​បញ្ចប់​ការ​ប្តឹង ការ​ប៉ះទង្គិច និង​ការ​ប្តឹងផ្តល់​នេះ។ ថ្វីត្បិតតែ​សេណារីយ៉ូ​ទាំង​បី​នេះ​មាន​ការ​ប្រឈម​ខ្លាំង​សម្រាប់​កម្ពុជា​ក៏​ពិត​មែន ប៉ុន្តែ​បើ​កម្ពុជា​មិន​ប្រើ​សេណារីយ៉ូ​ទាំង​បី​នេះ​ទេ...

ប្រធាន​ចលនា​ខ្មែរ​ដើម្បី​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ (Khmer Movement for Democracy (KMD)) ប្រកាស​ធ្វើ​សមាជ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​អាមេរិកាំង​នៅ​លើ​ទឹកដី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ស្ដីពី​បញ្ហា​កោះ​គុត នៅ​ថ្ងៃទី​៨ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៤ ដើម្បី​កៀរគរ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ឱ្យ​ជួយ​ជំរុញ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ប្តឹង​ថៃ ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ ដើម្បី​ទាមទារ​ចំណែក​កម្មសិទ្ធិ​លើ​កោះ​គុត​ត្រឡប់​មក​វិញ។ ប្រធាន​ចលនា​ខ្មែរ​ដើម្បី​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ អ្នកស្រី មូរ សុខហួរ ចេញ​សេចក្តី​ជូនដំណឹង​កាលពី​ថ្ងៃទី​៥ ខែ​ធ្នូ ថា ចលនា​ខ្មែរ​ដើម្បី​ប្រជាធិបតេយ្យ នឹង​ប្រារព្ធ​ធ្វើ​សមាជ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​អាមេរិកាំង​រដ្ឋ​កាលីហ្វ័រញ៉ា នៅ​ទីក្រុង​ឡងប៊ិច ស្ដីពី​បញ្ហា​កោះ​គុត...

កម្មវិធី Idea Talk សម្រាប់​រាត្រី​ថ្ងៃទី​០៣ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៤ ស្តីអំពី៖ «ហេតុ​អ្វី MOU ឆ្នាំ​២០០១ រវាង​កម្ពុជា និង​ថៃ បាន​កាត់​ឆ្វៀល​កោះគុត​ចេញពី​ដែនសមុទ្រ​របស់​ខ្មែរ?»។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​ចាស់​វស្សា​មួយ​រូប ជំរុញ​ឱ្យ​កម្ពុជា​ប្រើ​យន្តការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​កោះ​គុត​ពី​ការ​រំលោភ​បំពាន​របស់​ថៃ តាមរយៈ​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ទីក្រុង​ប៉ារីស។ បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ បាន​សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​នៅ​ដើម​ខែ​ធ្នូ នេះ​ថា កម្ពុជា និង​ថៃ ជា​ភាគី​ក្នុង​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ទីក្រុង​ប៉ារីស ដែល​ចូលរួម​ក្នុង​ការ​ធានា​ជា​លក្ខណៈ​អន្តរជាតិ​នូវ​អធិបតេយ្យភាព ឯករាជ្យ បូរណភាព ភាព​មិន​អាច​រំលោភ​បាន​នៃ​ដែនដី អព្យាក្រឹតភាព និង​ឯកភាព​ជាតិ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​នៅ​ក្នុង​មាត្រា​១ និង​មាត្រា​២ នៃ​កិច្ចព្រមព្រៀង​នេះ។ បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ បញ្ជាក់​ថា កម្ពុជា​បាន​សន្យា​យ៉ាង​ឱឡារិក​ថា​នឹង​ថែរក្សា ការពារ​អធិបតេយ្យ​ជាតិ​របស់​ខ្លួន ខណៈ​ភាគី​នានា​នៃ​កិច្ចព្រមព្រៀង​នេះ​ក៏​បាន​សន្យា​យ៉ាង​ឱឡារិក​ដែរ​ក្នុង​ការ​ទទួលស្គាល់...

កម្មវិធី Idea Talk សម្រាប់​រាត្រី​ថ្ងៃទី​០២ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៤ ស្តីអំពី៖ «ហេតុ​អ្វី​កម្ពុជា​មិន​ហ៊ាន​ទាមទារ ឬ​រុញ​វិវាទ​កោះ​គុត​ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ?»។