សង្គមស៊ីវិល ប្រកាសប្រារព្ធទិវាអន្តរជាតិកម្មករបម្រើការងារតាមផ្ទះ នៅថ្ងៃអាទិត្យ ចុងសប្តាហ៍នេះ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយឱ្យមានការទទួលស្គាល់ជាសកលថា កម្មករបម្រើការងារតាមផ្ទះក៏មានសិទ្ធិដូចគ្នានឹងកម្មករដទៃទៀតដែរ។
សមាគមប្រជាធិបតេយ្យឯករាជ្យនៃសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ (IDEA) និងអង្គការអុកស្វាម (OXFAM) បានចេញសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាន កាលពីថ្ងៃទី១២ មិថុនា ដោយសម្រេចប្រារព្ធទិវាអន្តរជាតិកម្មករបម្រើការងារតាមផ្ទះ ក្រោមប្រធានបទ «គាំពារសង្គម និងការងារសមរម្យសម្រាប់កម្មករការងារតាមផ្ទះ» នៅថ្ងៃទី១៥ ខែមិថុនា ខាងមុខនេះ។
សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាននេះ អះអាងថា ប្រទេសកម្ពុជានៅមិនទាន់បានផ្តល់សច្ចាប័នលើអនុសញ្ញារបស់អង្គការអន្តរជាតិខាងការងារលេខ១៨៩ ស្ដីពីការងារសមរម្យសម្រាប់កម្មករការងារតាមផ្ទះនៅឡើយទេ ចំណែកឯច្បាប់ស្ដីពីការងារ ក៏មិនទាន់បានចែងជាក់លាក់អំពីកម្មករបម្រើការងារតាមផ្ទះនៅឡើយដែរ។
ប្រភពដដែល បញ្ជាក់ថា ទោះបីជាប្រកាសលេខ២៣៥ របស់ក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ កាលពីឆ្នាំ២០១៨ បានអនុលោមជាមួយនឹងបទបញ្ញត្តិអនុសញ្ញាអង្គការអន្តរជាតិខាងការងារលេខ១៨៩ និងអនុសាសន៍លេខ២០១ ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែប្រកាសនេះមិនបានរាប់បញ្ចូលកម្មករការងារតាមផ្ទះឆ្លងដែន មិនបានបញ្ជាក់ពីការកសាងសមត្ថភាព និងយន្តការច្បាស់លាស់ដើម្បីការពារកម្មករការងារតាមផ្ទះនៅឡើយទេ ជាពិសេសកម្មករជាកុមារ។ ជាងនេះទៀត ស្តង់ដាទម្រង់កិច្ចសន្យាការងារសម្រាប់កម្មករការងារតាមផ្ទះ ក៏នៅមិនទាន់បង្កើតឡើងដែរ។
កម្មករការងារតាមផ្ទះនៅប្រទេសកម្ពុជា ធ្វើកិច្ចការងារជាច្រើន ដូចជា ការចម្អិនអាហារ បោសសម្អាត បោកអ៊ុត ថែទាំកុមារ ថែទាំមនុស្សចាស់ ថែទាំសមាជិកគ្រួសារ ថែទាំសួន ថែទាំទ្រព្យសម្បត្តិ ថែទាំសត្វចិញ្ចឹម និងបើកបររថយន្តសម្រាប់គ្រួសារដែលខ្លួនបម្រើការឱ្យ ជាដើម។
ជុំវិញបញ្ហានេះ អង្គការពលកម្មអន្តរជាតិ (ILO) បានបង្ហាញរបាយការណ៍របស់ខ្លួនកាលពីពេលកន្លងទៅថា កម្មករការងារតាមផ្ទះនៅតែជាកម្មករដែលស្ថិតក្នុងភាពងាយរងគ្រោះជាងគេ ក្នុងចំណោមកម្មករដទៃទៀត ដូចជា ការប្រឈមនឹងការកំណត់សេរីភាពនៃការធ្វើសកម្មភាព ទទួលបានប្រាក់ឈ្នួលទាប គ្មានកិច្ចសន្យាការងារច្បាស់លាស់ ធ្វើការលើសម៉ោង សម្រាកមិនគ្រប់គ្រាន់ ការងារច្រើនលើសលប់ រួមទាំងងាយប្រឈមនឹងហានិភ័យផ្នែកហិង្សាលើរូបរាងកាយ ផ្លូវភេទ និងការជួញដូរទៀតផង។
កាលពីចុងខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៨ ក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ បានចេញសេចក្តីប្រកាសស្ដីពីលក្ខខណ្ឌការបម្រើការការងារតាមផ្ទះ ដែលមាន ១៥ប្រការ ដោយចែងអំពីការការពារសិទ្ធិរបស់កម្មករបម្រើការងារតាមផ្ទះ រួមទាំងការផ្តល់សិទ្ធិនានាដូចគ្នានឹងកម្មករ-កម្មការិនីដែលបម្រើការងារនៅតាមរោងចក្រសហគ្រាសផ្សេងៗដែរ។
ប្រការ៤ នៃប្រកាសរបស់ក្រសួងការងារ បានចែងថា កម្មករការងារតាមផ្ទះ ត្រូវមានអាយុចាប់ពី ១៨ឆ្នាំឡើងទៅ ហើយបើក្មេងអាយុចាប់ពី ១៥ឆ្នាំដល់ក្រោម ១៨ឆ្នាំ អាចអនុញ្ញាតឲ្យធ្វើការងារផ្ទះណាដែលស្រាលៗ និងមិនមានលក្ខណៈងាយបង្កឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ ឬប៉ះពាល់ដល់សុខភាពទេ។
យ៉ាងណាក៏ដោយ លោក វន់ ពៅ ប្រធានសមាគមប្រជាធិបតេយ្យឯករាជ្យនៃសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ (IDEA) លើកឡើងថា សព្វថ្ងៃនេះ កម្មករការងារតាមផ្ទះនៅកម្ពុជាមិនទាន់ទទួលបានការចុះឈ្មោះពេញលេញដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ពីប្រព័ន្ធ និងរបបគាំពារសង្គមដូចកម្មករដទៃទៀតនៅឡើយទេ ដូចជា ការថែទាំសុខភាព ហានិភ័យការងារ និងសោធននិវត្តន៍ ជាដើម។
លោក វន់ ពៅ បញ្ជាក់ថា នៅកម្ពុជា ការពង្រឹង និងកសាងសមត្ថភាពកម្មករការងារតាមផ្ទះនៅមានកម្រិតទាបបំផុត ព្រោះគេគិតថាកម្មករធ្វើការងារតាមផ្ទះមិនត្រូវការជំនាញដូចកម្មករដទៃទៀតនោះទេ ប៉ុន្តែការពិត គឺមានតម្លៃ និងមានសិទ្ធិស្មើគ្នាដូចកម្មករដទៃទៀតដែរ ក្នុងការទទួលបាននូវអត្ថប្រយោជន៍ពីប្រព័ន្ធសេវាគាំពារសង្គម និងសេរីភាពសមាគម៕
© 2025, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.

