28.4 C
Phnom Penh

អ្នកវិភាគ​ថា​ការ​ផ្ដល់​សេរីភាព​ដល់​លោក កឹម សុខា គឺជា​សេចក្ដី​ប្រាថ្នា​របស់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ

ដោយ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី

បទវិភាគ

ក្រុម​អ្នក​ឃ្លាំមើល​សង្គម​លើកឡើង​ថា ការ​ផ្ដល់​សេរីភាព​ជូន​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក កឹម សុខា គឺជា​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​នៃ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ជាពិសេស​ប្រទេស​ដែល​ប្រកាន់​យក​របប​ប្រជាធិបតេយ្យ ហើយ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ដែល​កំពុង​ដឹកនាំ​ដោយ​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏​នឹង​ទទួល​បាន​ការ​សាទរ​ពី​ប្រទេស​សេរី​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដែរ។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ និង​ជា​ប្រធាន​វេទិកា​ពលរដ្ឋ​លោក គឹម សុខ សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​ខ្លួន​នៅ​ថ្ងៃទី​១៥ មីនា នេះ​ថា នយោបាយ​ការបរទេស​របស់​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នឹង​ទទួល​រង​នូវ​ការ​បរាជ័យ ប្រសិនបើ​គាត់​នៅតែ​បន្ត​រឹតត្បិត​លើ​សេរីភាព​របស់​លោក កឹម សុខា ទៀត​នោះ ព្រោះ​ថា​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ថ្មី​នៃ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា លោក រ៉ូប៊ឺត ហ្វ៊តដឹន (Robert W. Forden) បាន​អះអាង​ហើយ​ថា សេរីភាព​នយោបាយ​ចំពោះ​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក កឹម សុខា នៅតែ​ជា​ប្រធានបទ​ការទូត​សម្រាប់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ជាមួយ​ប្រទេស​កម្ពុជា ខណៈ​អ្នកទោស​មនសិការ​ផ្សេង​ទៀត​ក៏​ស្ថិត​ជា​របៀបវារៈ​ដូច​គ្នា​ដែរ។

លោក គឹម សុខ លើកឡើង​ថា ការ​ដោះលែង​លោក កឹម សុខា ឱ្យ​មាន​សេរីភាព​ឡើងវិញ គឺជា​តម្លៃ​ការទូត​នយោបាយ​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ​យ៉ាង​ធំធេង ព្រោះ​ថា​ការ​ប្រឹងប្រែង​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​ប្រើ​រចនាសម្ព័ន្ធ​រដ្ឋាភិបាល​របស់​បក្ស​កាន់​អំណាច​ទាំងមូល​ដើរ​កៀងគរ​មនុស្ស ឲ្យ​ទៅ​ទទួល​ស្វាគមន៍​គាត់​ក្នុង​ឋានៈ​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​រាល់​ពេល​ដែល​គាត់​ធ្វើ​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​បរទេស និង​ការ​កៀងគរ​មនុស្ស​ឱ្យ​ទៅ​ទទួល​ស្វាគមន៍​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ដូច​ដែល​គាត់​បាន​ធ្វើ​កន្លង​ទៅ​ថ្មីៗ​នេះ​នៅ​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី នោះ គឺ​មិន​មាន​តម្លៃ​ស្មើ​នឹង​ការ​បើក​ចំហ​សេរីភាព​របស់​លោក កឹម សុខា នោះ​ទេ។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​រូប​នេះ​បញ្ជាក់​ថា ការ​ប្រើ​នយោបាយ​ការទូត​ដោយ​ការ​ចាយ​លុយ​ទិញ​ទឹកចិត្ត​មនុស្ស ឱ្យ​ទៅ​ស្រែក​គាំទ្រ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​នៅ​លើ​ទឹកដី​បរទេស​ដូច​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន ប្រើ​កន្លង​មក ទទួល​បាន​តែ​ភាព​អាម៉ាស់​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ​ប៉ុណ្ណោះ ព្រោះ​ថា​សកលលោក​ទាំងមូល​នេះ​គ្មាន​មេដឹកនាំ​ប្រទេស​ណា​ធ្វើ​បែប​នេះ​ទេ សូម្បីតែ​ពួក​មេដឹកនាំ​កុម្មុយនីស្ត​ក៏ដោយ ដូច្នេះ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គ្មាន​ជម្រើស​ផ្សេង​ក្រៅពី​បើក​លំហ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ផ្តល់​សេរីភាព​ដល់​អ្នកទោស​មនសិការ​ឡើងវិញ​នោះ​ទេ បើ​ពិត​ជា​ចង់​ឱ្យ​កម្ពុជា​មាន​មុខមាត់​ល្អ​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ​មែន​នោះ។

កាលពី​ថ្ងៃទី​៧ ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០២៤ បេក្ខជន​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ថ្មី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ដែល​នឹង​តំណាង​ប្រចាំ​ប្រទេស​កម្ពុជា លោក រ៉ូប៊ឺត ហ្វ៊តដឹន (Robert W. Forden) បាន​ថ្លែងការណ៍​មួយ​ក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​តែងតាំង​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ចំពោះ​មុខ​គណៈកម្មាធិការ​ទំនាក់ទំនង​ការបរទេស​នៃ​ព្រឹទ្ធសភា​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ថា លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា​កំពុង​ដើរ​ថយក្រោយ​ដែល​កំពុង​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ​កាន់តែ​ខ្លាំង​ចំពោះ​ការ​ប្រឆាំង​នានា​នៅ​ពេលនេះ។

លោក រ៉ូប៊ឺត ហ្វ៊តដឹន លើកឡើង​ថា ការ​ដើរ​ថយក្រោយ​នេះ បណ្តាល​ឱ្យ​មាន​ឧបសគ្គ​ជាច្រើន​ដល់​ការ​អនុវត្ត​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ការ​អនុវត្ត​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។ ជាក់ស្តែង ដូចជា​ការ​កាត់ទោស​ពី​បទ «ក្បត់​ជាតិ» លើ​មេដឹកនាំ​គណបក្ស​ប្រឆាំង​នយោបាយ លោក កឹម សុខា និង​ការ​ដាក់​ពន្ធនាគារ​លើ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ-អាមេរិកាំង កញ្ញា សេង ធារី ព្រមទាំង​មេដឹកនាំ​សហជីព​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ជាដើម។

ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ថ្មី​នៃ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក លោក រ៉ូប៊ឺត ហ្វ៊តដឹន បើ​ព្រឹទ្ធសភា​បោះឆ្នោត​អនុម័ត​តែងតាំង​ជា​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ប្រចាំ​ប្រទេស​កម្ពុជា បញ្ជាក់​ថា លោក​ជឿជាក់​ថា អ្នក​ដឹកនាំ​ជំនាន់​ថ្មី​របស់​កម្ពុជា​ប្រាកដ​ជា​ផ្តល់​ឱកាស​មួយ​ដើម្បី​កែលម្អ​ជំហរ​ប្រទេស​កម្ពុជា តាមរយៈ​នៃ​ការ​ស្ដារ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សេរី​ពហុបក្ស បញ្ចប់​ការ​សាកល្បង​ដោយ​ហេតុផល​នយោបាយ និង​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​ឯករាជ្យ​ដំណើរការ​ឡើងវិញ និង​ជំរុញ​ឱ្យ​មាន​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​ឱ្យ​បាន​ពេញលេញ​ផង​ដែរ។

ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា​រូប​នេះ​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ក៏​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ដែរ​អំពី​ការ​សាងសង់​នៅ​មូលដ្ឋាន​ទ័ព​ជើងទឹក​រាម និង​វត្តមាន​របស់​កងទ័ព​នៃ​ប្រជាជន​ចិន PLA ជុំវិញ​ការ​សង្ស័យ​ចំពោះ​មូលដ្ឋាន​ទ័ព​ជើងទឹក​នេះ ខណៈ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅតែ​គាំទ្រ​កិច្ច​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​នានា​ដើម្បី​រក្សា​ការពារ​អធិបតេយ្យ​ជាតិ​របស់​កម្ពុជា​បន្ត​ទៀត។

ទាក់ទិន​នឹង​បញ្ហា​នេះ កាលពី​ចុង​ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​២០២៣ អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​កម្ពុជា លោក ហ៊ុន សែន ធ្លាប់​បាន​លើកឡើង​ដោយ​មិន​ចំ​ឈ្មោះ​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក កឹម សុខា ក្នុង​ន័យ​ព្រមាន​ទៅ​កាន់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ថា ការ​ដែល​លោក​មិន​លើកលែង​ទោស​ឱ្យ​លោក កឹម សុខា ដោយសារតែ​រដ្ឋ​បរទេស​ទាំងនោះ​មិន​ទុក​មុខ​ឱ្យ​លោក​កន្លង​មក ដែល​តែង​ជួប​លោក​ហើយ ទៅ​ជួប​ពិរុទ្ធជន​ទៀត ដែល​ទង្វើ​នេះ​លោក​ចាត់ទុក​ជា​នយោបាយ​ចាប់​ដៃ​ជាន់​ជើង ឬ​ជា​នយោបាយ​មិន​ស្មោះត្រង់។

ជុំវិញ​បញ្ហា​នេះ ត្រូវ​គេ​សង្កេត​ឃើញ​ថា បើ​ទោះបីជា​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក កឹម សុខា ត្រូវ​រង​នូវ​ការ​ចោទប្រកាន់​ពី​បទ​ក្បត់​ជាតិ​ពី​តុលាការ​កម្ពុជា ក្រោម​ការ​បង្គាប់​បញ្ជា​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ក៏ដោយ ក៏​រដ្ឋ​បរទេស​នានា​នៅតែ​បន្ត​ទៅ​ជួប​លោក កឹម សុខា ដដែល។

ជាក់ស្តែង ចាប់តាំងពី​អំឡុង​ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​២០២០ មក លោក កឹម សុខា តែង​ទទួល​ជួប​ជាមួយ​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​របស់​ប្រទេស​ដែល​ប្រកាន់​របប​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជា​បន្តបន្ទាប់ ដូចជា ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់ សហភាព​អឺរ៉ុប អាមេរិក បារាំង អូស្ត្រាលី ជប៉ុន រហូត​មាន​ការ​អញ្ជើញ​ឱ្យ​លោក​ទៅ​ចូលក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​នៃ​ប្រទេស​មហាអំណាច​សេដ្ឋកិច្ច G-20 ថែម​ទៀត។

ការ​ដែល​ប្រទេស​ប្រកាន់​របប​ប្រជាធិបតេយ្យ​ទាំងនោះ បង្ហាញ​ការ​យកចិត្ត​ទុកដាក់​លើ​មេដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង លោក កឹម សុខា បែប​នេះ គឺ​បង្ហាញ​យ៉ាង​ច្បាស់​ថា ពួកគេ​មិន​ជឿ​លើ​ការ​ចោទប្រកាន់​លោក កឹម សុខា បាន​ប្រព្រឹត្ត​អំពើ​ក្បត់​ជាតិ​ដូច​ការ​ចោទប្រកាន់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន នោះ​ឡើយ ហើយ​សកម្មភាព​ទាំងនេះ​ត្រូវ​គេ​ដឹង​ថា ជា​ការ​បំបាក់​មុខ​លោក ហ៊ុន សែន យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ​ជាទីបំផុត។

ទាក់ទិន​នឹង​បញ្ហា​នេះ រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាមេរិក​លោក Antony Blinken ធ្លាប់​បាន​លើកឡើង​កាលពី​ដើម​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០២២ ថា កម្ពុជា​នឹង​ទទួល​បាន​អត្ថប្រយោជន៍​យ៉ាង​ច្រើន​ពី​ការ​ស្ដារ​សិទ្ធិ​នយោបាយ និង​ការ​បើក​លំហ​សេរីភាព​ឲ្យ​លោក កឹម សុខា អាច​ចូលរួម​ក្នុង​ដំណើរការ​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា​ទៅ​ថ្ងៃ​មុខ។

គួរ​បញ្ជាក់​ថា ប្រធានាធិបតី ចូ បៃដិន បាន​ចាត់តាំង​លោក Robert William Forden នៅ​ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០២៣ ប៉ុន្តែ​គណៈកម្មាធិការ​ទំនាក់ទំនង​បរទេស​នៃ​ព្រឹទ្ធសភា​អាមេរិកាំង បាន​បញ្ជូន​ឈ្មោះ​លោក​ត្រឡប់​មក​វិញ​នៅ​ដើម​ខែ​មករា ឆ្នាំ​២០២៤ ដោយ​ឥត​សម្រេច​យ៉ាងណា​នោះ​ទេ។ លោក បៃដិន ចាត់តាំង​លោក​ដដែល​នៅ​ថ្ងៃ​ដដែល។ កាលពី​ថ្ងៃទី​១៤ ខែ​មីនា គណៈកម្មាធិការ​ទំនាក់ទំនង​បរទេស​នៃ​ព្រឹទ្ធសភា សាកសួរ​លោក Robert William Forden ម្តង​ទៀត។ សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​អាមេរិកាំង​ខាង​បក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ ចង់​យល់ព្រម ប៉ុន្តែ​សមាជិក​ខាង​បក្ស​សាធារណរដ្ឋ ដូចជា​ស្ទាក់ស្ទើរ​ដោយ​មើល​ឃើញ​ប្រវត្តិ​លោក​កាលពី​ធ្វើការ​ក្នុង​ស្ថានទូត​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅ​ប្រទេស​ចិន ក្នុង​រយៈកាល​កើត​ជំងឺ​កូវីដ-១៩។

លោក Robert William Forden ជា​អ្នក​ការទូត​វិជ្ជាជីវៈ​អស់​រយៈពេល​ប្រមាណ ៣០​ឆ្នាំ ធ្លាប់​ជា​ភារធារី​ប្រចាំ​ប្រទេស​ចិន អ៊ីស្រាអែល និង​យៀកណាម។ លោក​មាន​ភរិយា​ជា​ជនជាតិ​ចិន​តៃវ៉ាន់ ចេះ​ភាសា​ចិន និង​ភាសា​យៀកណាម យ៉ាង​ច្បាស់លាស់។

ទោះជា​យ៉ាងណា​ក៏ដោយ ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិកាំង​គ្រប់​រូប​ធ្វើការ​តាម​បន្ទាត់​គោលនយោបាយ​ការបរទេស​កំណត់​ដោយ​ប្រធានាធិបតី ដើម្បី​ផល​ប្រយោជន៍​អាមេរិកាំង មិន​ធ្វើ​លើស មិន​ធ្វើ​ខ្វះ ហើយ​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ម្នាក់ៗ​សុទ្ធតែ​និយាយ​ដូចៗ​គ្នា ដើម្បី​ឲ្យ​បាន​ទទួល​ការ​តែងតាំង។ ទី​បញ្ចប់ គេ​ក៏​មិន​ដើរ​ខុស​គន្លង​ដែរ៕

© 2024, ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved. No part of this article may be reproduced in print, electronically, broadcast, rewritten or redistributed without written permission.

អត្ថបទទាក់ទង

អត្ថបទអានច្រើន

សេចក្ដីរាយការណ៍ពិសេស