41.3 C
Phnom Penh

ទី​​​បញ្ជាការដ្ឋាន​​​​​​អង្គរក្ស​​​ដែល​​​រើ​​​ចេញ​​​​​​បង្ហាញ​​​នូវ​​​សញ្ញា​​​ទីបញ្ចប់​​​នៃ​​​សករាជ​​​មួយ​​​

ដោយ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី

បទវិភាគ

អតីត​​​ទី​​​បញ្ជាការ​​​ដ្ឋាន​​​អង្គរក្ស​​​​​​នៃ​​​កងអង្គរក្ស​​​ផ្ទាល់​​​របស់​​​​​​អតីត​​​ប្រធាន​​​គណបក្ស​​​ប្រជាជន​​​កម្ពុជា លោក ជា ស៊ីម ដែល​​​​​​បាន​​​រំសាយ​​​ចោល​​​បន្ទាប់​​​ពី​​​មរណភាព​​​របស់​​​លោក​​​កាល​​​ពី​​​ខែ​​​មិថុនា គឺ​​​ឥឡូវ​​​នេះ​​​ជា​​​ការិយាល័យ​​​របស់​​​ក្រុម​​​ហ៊ុន​​​សន្តិសុខ​​​ឯកជន​​​មួយ។​​​

សញ្ញា​​​ពណ៌​​​ខៀវ​​​ក្រហម​​​​​​ដ៏​​​ធំ​​​ដែល​​​សរសេរ​​​ថា “កងអង្គរក្ស​​​សម្ដេច​​​អគ្គមហា​​​ធម្ម​​​ពោធិសាល ជា ស៊ីម” នៅ​​​ខាង​​​លើ​​​ទ្វារ​​​ចូល​​​​​​បរិវេណ​​​នៅ​​​តាម​​​ផ្លូវ​​​លេខ​​​១៩​​​ក្នុង​​​ក្រុង​​​ភ្នំពេញ​​​ត្រូវ​​​បាន​​​​​​ដាក់​​​ជំនួស​​​ដោយស្លាក​​​​​​សញ្ញា​​​ពីរ​​​អម​​​សង​​​ខាង​​​ទ្វារ​​​ដែក ពោល​​​គឺ​​​​​​រូប​​​​​​សន្តិសុខ​​​ស្ត្រី​​​នៅ​​​ម្ខាង និង​​​រូប​​​សន្តិសុខ​​​បុរស​​​នៅ​​​ម្ខាង​​​ទៀត ដែល​​​ផ្សាយ​​​អំពី​​​សេវា​​​ក្រុមហ៊ុន​​​សន្តិសុខ​​​​​​លីប្រា។

លោក ម៉ម ប៊ុននាង អ្នកនាំ​​​ពាក្យ​​​ព្រឹទ្ធសភា​​​បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​​​​កាល​​​ពី​​​ថ្ងៃ​​​អង្គារ​​​ថា​​​​លោក ជា ស៊ីម ទទួល​​​បាន​​​ការ​​​ការពារ​​​ពី​​​អង្គរក្ស​​​រាប់​​​រយ​​​នាក់​​​ តែ​​​អ្នក​​​ទទួល​​​តំណែង​​​ស្នង​​​របស់​​​លោក​​​ជា​​​ប្រធាន​​​ព្រឹទ្ធសភា​​​គឺ​​​លោក សាយ ឈុំ មាន​​​​​​មធ្យោបាយធូរ​​​រលុង​​​ចំពោះ​​​សន្តិសុខ។​​​​​​​​​

អ្នកនាំ​​​ពាក្យ​​​ព្រឹទ្ធសភា​​​រូប​​​នេះ​​​បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា “សម្តេច សាយ ឈុំ មិន​​​មាន​​​អង្គរក្ស​​​ច្រើន​​​ដូច​​​សម្តេច​​​ ជា ស៊ីម​​​ ទេ។ ខ្ញុំ​​​ឃើញ​​​ថា គាត់​​​មាន​​​​​​អង្គរក្ស​​​ប្រាំ ឬ​​​ប្រាំ​​​មួយ​​​នាក់​​​ប៉ុណ្ណោះ​​​ដែល​​ទៅ​​​តាម​​​សម្តេច​​​ពេល​​​លោក​​​ទៅ​​​ណា​​​ម្តងៗ”។

លោក ម៉ម ប៊ុននាង បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា សមាជិក​​​កង​​​អង្គរក្ស​​​​​​លោក ជា ស៊ីម ត្រូវ​​​បាន​​​បញ្ជូន​​​ទៅ​​​កង​​​ពល​​​តូច​​​លេខ​​​៧០ ជា​​​កង​​​យោធពល​​​ខេមរភូមិន្ទ​​​ទទួល​​​​​​បន្ទុក​​​​​​ផ្តល់​​​សន្តិសុខ​​​​​​ដល់​​​មន្ត្រី​​​ជាន់​​​ខ្ពស់ និង​​​​​​មន្ត្រី​​​អ្នកមុខ​​​អ្នកការ​​​បរទេស។​​​

អ្នក​​​វិភាគ​​​នយោបាយ​​​បាន​​​និយាយ​​​ថា មាន​​​ហេតុ​​​ផល​​​​​​ផ្សេងៗ​​​​​​ដែល​​​​​​ក្រុម​​​សន្តិសុខ​​​លោក ឈុំ តិច​​​បើ​​​ប្រៀបធៀប​​​នឹង​​​​​​លោក ជា ស៊ីម ប៉ុន្តែ​​​បាន​​​យល់​​​ស្រប​​​ថា កង​​​កម្លាំង​​​ធំធេង​​​របស់​​​លោក ជា ស៊ីម មាន​​​​​​ប្រយោជន៍​​​​​​តិច​​​តួច​​​សម្រាប់​​​ការពារ​​​ផ្ទាល់​​​ខ្លួន​​​របស់​​​លោក។​​​

លោក កែម ឡី អ្នកធ្វើ​​​អត្ថាធិប្បាយ​​​នយោបាយ ដែល​​​កាល​​​ពី​​​ឆ្នាំ​​​មុន​​​បាន​​​បង្កើត​​​ក្រុម​​​​​​តស៊ូ​​​មតិ​​​មូលដ្ឋាន​​​​​​ខ្មែរ​​​ដើម្បី​​​ខ្មែរ​​​ បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា កងអង្គរក្ស​​​លោក ជា ស៊ីម គឺ​​​​​​ច្រើន​​​តែ​​​ជា​​​មរតក​​​នៃ​​​បក្ស​​​និយម​​​​​​នៅ​​​ក្នុង​​​ជួរ​​​​​​គណបក្ស​​​កាន់​​​អំណាច​​​នាចុង​​​​​​ទសវត្សរ៍​​​ឆ្នាំ​​​១៩៨០ និង​​​​​​ទសវត្សរ៍​​​ឆ្នាំ​​​១៩៩០​​​ប៉ុណ្ណោះ។​​​​​​

លោក ឡី បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា “​​​នេះ​​​គឺ​​​ជា​​​ជម្លោះ ហើយ​​​ប្រធាន និង​​​អនុប្រធាន[​​​នៃ​​​​​​គណបក្ស​​​ប្រជា​​​ជន​​​កម្ពុជា​​​]​​​បាន​​​ព្យាយាម​​​រើស​​​អង្គរក្ស​​​ដ៏​​​ច្រើន​​​​​​រហូត​​​មក​​​ដល់​​​បច្ចុប្បន្ន​​​នេះ។​​​ សាយ​​​ ឈុំ នៅ​​​ពេល​​​នោះ​​​គឺ​​​ស្ថិត​​​នៅ​​​កណ្តាល​​​។ អ៊ីចឹង នោះ​​​ជា​​​ហេតុ​​​ដែល​​​ សាយ ឈុំ នឹង​​​មិន​​​រើស​​​អង្គរក្ស​​​ច្រើន​​​ទេ”។

លោក ឡី បាន​​​និយាយ​​​បន្ថែម​​​ថា ចំពោះ​​​មរណភាព​​​នៃ​​​លោក ជា ស៊ីម អង្គរក្ស​​​របស់​​​លោក​​​ត្រូវ​​​​​​​​​ផ្លាស់​​​ទៅ​​​បម្រើ​​​ការ​​​​​​នៅ​​​កន្លែង​​​ផ្សេងៗ​​​គ្នា។

​​​លោក ឡី បាន​​​និយាយ​​​ថា “អង្គ​​​រក្ស​​​​​​គឺ​​​មិន​​​ត្រឹម​​​តែ​​​​​​រក្សា​​​សន្តិសុខ​​​ឲ្យ​​​ចៅហ្វាយនាយ​​​គេ​​​ទេ ប៉ុន្តែ​​​​​​ក៏​​​ការពារ​​​មុខ​​​ជំនួញ​​​គេ​​​ដែរ”។​​​

ទោះ​​​បី​​​​​​​​​មាន​​​តួ​​​នាទី​​​​​​កិត្តិយស​​​នៅ​​​ក្នុង​​​ជួរ​​​គណបក្ស​​​ប្រជា​​​ជន​​​កម្ពុជា​​​ក្រោយ​​​មក​​​នៅ​​​ក្នុង​​​ឆាក​​​ជីវិត​​​របស់​​​លោក​​​ក៏​​​ដោយ ក៏​​​​​​លោក ជា ស៊ីម ​​​បាន​​​បង្កើត​​​នូវ​​​បណ្តាញ​​​សែ​​​ស្រឡាយ​​​នយោបាយ​​​ទូលំទូលាយ​​​នា​​​ទសវត្សរ៍​​​​​​ឆ្នាំ​​​១៩៨០​​​ដែល​​​រយៈ​​​ពេល​​​ជាង​​​១០​​​ឆ្នាំ​​​បាន​​​ធ្វើ​​​ឲ្យ​​​លោក​​​ក្លាយ​​​ជា​​​បុរស​​​មាន​​​អំណាច​​​បំផុត​​​ម្នាក់​​​ក្នុង​​​បណ្តា​​​អ្នក​​​មាន​​​អំណាច​​​ជា​​​ច្រើន​​​​​​​​​របស់​​​ប្រទេស​​​កម្ពុជា។​​​​​​​​​

ក្នុង​​​សេចក្តី​​​​​​ថ្លែង​​​ការណ៍​​​មួយ​​​ចេញ​​​ក្រោយ​​​ពី​​​មរណភាព​​​របស់​​​លោក​​​កាល​​​ពី​​​ឆ្នាំ​​​មុន អង្គការ​​​ឃ្លាំ​​​មើល​​​សិទ្ធិ​​​មនុស្ស​​​  Human Rights Watch​​​ បាន​​​និយាយ​​​ថា អតីត​​​​​​រដ្ឋ​​​មន្ត្រី​​​ក្រសួង​​​មហា​​​ផ្ទៃ​​​រូប​​​នេះ​​​នឹង​​​ត្រូវ​​​គេ​​​ចង​​​ចាំ​​​ថា​​​បាន​​​បង្កើត​​​ឲ្យ​​​មាន​​​គំរូ​​​​​​ក្នុង​​​ការ​​​ប្រើ​​​​​​ខុស​​​​​​នូវ​​​​​​កងកម្លាំង​​​សន្តិសុខ​​​រដ្ឋ។​​​​​​

លោក ប្រេដ អាដាម នាយក​​​ប្រចាំ​​​អាស៊ី​​​នៃ​​​អង្គការ​​​ឃ្លាំ​​​មើល​​​សិទ្ធិ​​​មនុស្ស បាន​​​និយាយ​​​ក្នុង​​​សេចក្តី​​​ថ្លែងការណ៍​​​ថា “មរតក​​​របស់​​​លោក​​​បន្ត​​​រហូត​​​មកដល់​​​សព្វថ្ងៃ​​​នេះ ដោយ​​​មាន​​​កងកម្លាំង​​​សន្តិសុខ​​​មិន​​​មាន​​​ការ​​​កែ​​​ទម្រង់​​​​​​​​​ គឺ​​​ធ្វើ​​​​​​​​​ឡើង​​​សម្រាប់​​​​​​តែ​​​ផល​​​ប្រយោជន៍​​​​​​គណបក្ស​​​កាន់​​​អំណាច ជា​​​ជាង​​​សម្រាប់​​​សាធារណជន”។​​​

កង​​​អង្គរក្ស​​​ដ៏​​​ធំធេង​​​របស់​​​លោក ជា ស៊ីម និង​​​បញ្ជី​​​ទីប្រឹក្សា​​​​​​​​​ច្រើន​​​នាក់​​​របស់​​​លោក​​​​​​​​​មាន​​​ឈ្មោះ​​​ក្នុង​​​បញ្ហា​​​ផ្លូវ​​​ច្បាប់​​​ ដោយ​​​មាន​​​អតីត​​​ប្រធាន​​​កងអង្គរក្ស​​​របស់​​​លោក​​​​​​ត្រូវ​​​បាន​​​តុលាការ​​​ផ្តន្ទាទោស​​​ឲ្យ​​​ជាប់​​​ពន្ធនាគារ​​​​​​រយៈពេល​​​១០​​​ឆ្នាំ​​​​​​ពី​​​បទ​​​ប្រព្រឹត្ត​​​ល្មើស​​​ជាច្រើន​​​។

ឈឿន ចាន់ថន ប្រធាន​​​អង្គរក្ស​​​ធ្លាក់​​​សក្តិ ត្រូវ​​​បាន​​​កាត់​​​ឲ្យ​​​ជាប់​​​ទោស​​​​​​កាល​​​ពី​​​ខែ​​​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​​​២០១២​​​ពី​​​បទ​​​កាន់​​​កាប់​​​អាវុធ​​​ខុស​​​ច្បាប់ ពី​​​បទ​​​បញ្ជា​​​ឲ្យ​​​ប្រើ​​​​​​អាវុធ​​​​​​ដោយ​​​គ្មាន​​​ការ​​​អនុញ្ញាត​​​ត្រឹម​​​ត្រូវ ក្លែង​​​ឯកសារ​​​ និង​​​ប្រើ​​​ប្រាស់​​​ឯកសារ​​​ក្លែង​​​ក្លាយ​​​។​​​ នៅ​​​ក្នុង​​​ខែ​​​ដដែល​​​នោះ តុលាការ​​​យោធា​​​​​​បាន​​​ផ្តន្ទាទោស​​​​​​អតីត​​​ប្រធាន​​​អង្គ​​​រក្ស​​​រូប​​​នេះ​​​ពី​​​បទ​​​​​​លក់ និង​​​បំផ្លាញ​​​ទ្រព្យសម្បត្តិ​​​យោធា​​​ដោយ​​​ខុស​​​ច្បាប់ ក៏​​​ដូច​​​ជា​​​រំលោភ​​​សេចក្តី​​​ទុក​​​ចិត្ត។

លោក អ៊ូ វីរៈ អ្នក​​​វិភាគ​​​នយោបាយ​​​ និង​​​ជា​​​នាយក​​​វេទិកា​​​អនាគត​​​បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា អង្គរក្ស​​​នៅ​​​ក្នុង​​​ប្រទេស​​​កម្ពុជា ​​​​​​គឺភាគច្រើន​​​ជា​​​​​​និមិត្ត​​​រូប​​​អំណាច ហើយ​​​​​​ជា​​​អង្គរក្ស​​​ដែល​​​លោក​​​ត្រេក​​​អរ​​​នឹង​​​ឃើញ​​​ហោចទៅ​​​ក្នុង​​​ករណី​​​លោក ជា ស៊ីម។

អ្នក​​​វិភាគ​​​នយោបាយរូប​​​នេះ​​​​​​បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​ថា “​​​ខ្ញុំ​​​គិត​​​ថា ជា​​​បឋម​​​​​​ជា​​​វិធី​​​​​​និយាយ​​​របស់ ជា ស៊ីម​​​ ថា លោក​​​នៅ​​​តែ​​​ជា​​​មនុស្ស​​​សំខាន់​​​នៅ​​​ក្នុង​​​ជួរ​​​បក្ស។ សាយ ឈុំ មិន​​​អាច​​​ទាមទារ​​​អ្វីៗ​​​ដូច​​​គ្នា​​​បាន​​​ទេ ហើយ​​​លោក​​​ក៏​​​មិន​​​គួរ​​​ទាម​​​ទារ​​​ដែរ”។​​​​​​​​​​​​​​​​​​

លោក វីរៈ បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​សំដៅ​​​ល​​​ើ​​​​​​ក្រុម​​​អង្គ​​​រក្ស​​​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​​​មាន​​​ចំនួន​​​រាប់​​​ពាន់​​​នាក់ថា “ពលរដ្ឋ​​​ខ្មែរ​​​ជា​​​ច្រើន​​​ដែល​​​មាន​​​អង្គ​​​រក្ស​​​​​​មិន​​​មែន​​​យក​​ពួក​​​គេ​​​មក​​​ដើម្បី​​​ការពារ​​​ខ្លួន​​​ពួក​​​គេ​​​ទេ”។

លោក វីរៈ បាន​​​មាន​​​ប្រសាសន៍​​​បន្ថែម​​​ថា ” តើ​​​ហ៊ុន សែន​​​ពិត​​​ជា​​​ត្រូវ​​​ការ​​​ក្រុម​​​អង្គរក្ស​​​មែន​​​ទេ?​​​អ្នក​​​អាច​​​សួរ​​​ចំណុច​​​​​​​​ដូច​​​គ្នា​​​នេះ​​​អំពី​​ ជា ស៊ីម។ ចម្លើយ​​​គឺ​​​អត់​​​ទេ”៕​​​

 

© 2024, ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved. No part of this article may be reproduced in print, electronically, broadcast, rewritten or redistributed without written permission.

អត្ថបទទាក់ទង

អត្ថបទអានច្រើន

សេចក្ដីរាយការណ៍ពិសេស