១៥ថ្ងៃក្រោយពីស្លាប់អ្នកទេសចរឥណ្ឌា ២៦នាក់ និងរងរបួស ៣០នាក់ ដោយការវាយប្រហារពីសំណាក់ក្រុមសកម្មប្រយុទ្ធ បាននាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលក្រុងញ៉ូវដេលី ប្រកាសសងសឹក ហើយចោទថាពួកសកម្មប្រយុទ្ធចូលទៅបាញ់រះខាងក្នុងទឹកដីនៃព្រំដែនឥណ្ឌា។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា សច្ចាតាមសម្លាប់ក្រុមភេរវនិយមជ្រកក្រោមទឹកដីប៉ាគីស្ថាន ឬទោះនៅទីណានៃពិភពលោកក៏ដោយ។ ឥឡូវនេះ សង្គ្រាមសងសឹកបានផ្ទុះហើយ។
បណ្ដាញផ្សាយព័ត៌មានធំៗបានបង្វែរទិសរបស់ពួកគេឆ្ពោះទៅដែនដីកាស្មៀរ នៃតំបន់ច្រៀកជាពីររវាងឥណ្ឌា និងប៉ាគីស្ថាន។ ដែនដីឈ្មោះតែមួយ តែច្រៀកជាពីរ បានក្លាយទៅជាវិបត្តិដ៏រ៉ាំរ៉ៃតាំងពីអាណានិគមអង់គ្លេស ប្រគល់ឯករាជ្យនៅឆ្នាំ១៩៤៧។ នៅថ្ងៃទី៧ ខែឧសភា នេះ រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌា បានសម្រេចបើកការវាយប្រហារសងសឹកក្នុងទម្រង់ទ្រង់ទ្រាយធំរហូតដល់ប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំង និងឈានដល់ការប្រើប្រាស់កាំភ្លើងធំបាញ់ផ្លោងដាក់គ្នាទៅវិញទៅមកថែមទៀត។
យោងតាមការចុះផ្សាយនៃបណ្ដាញផ្សាយព័ត៌មាន BBC ឥណ្ឌាបានបើកការវាយប្រហារចំគោលដៅចំនួន ៩ទីតាំង នៅក្នុងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន និងនៅតំបន់កាស្មៀរ។ ឥណ្ឌាប្រកាសថា គោលដៅទាំង ៩ គឺជាជម្រករបស់ពួកភេរវនិយម។
ឥណ្ឌា ប្រកាសថា ការវាយប្រហាររបស់ខ្លួនដោយប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំងផង និងការវាយប្រហារដោយកាំភ្លើងធំផង បណ្ដាលឱ្យមនុស្សស្លាប់ ២២នាក់ ប៉ុន្តែភាគីប៉ាគីស្ថាន និយាយថា ខ្លួនបានបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះចម្បាំងរបស់ឥណ្ឌា ៥គ្រឿង។
យ៉ាងណាក៏ដោយ ឥណ្ឌាមិនទាន់ឃើញប្រកាសថាយន្តហោះរបស់ខ្លួនត្រូវបានប៉ាគីស្ថាន បាញ់ទម្លាក់នៅឡើយនោះទេ។ ចំណែកឯការបាត់បង់ជីវិតមនុស្ស ប៉ាគីស្ថានអះអាងថាស្លាប់ប្រជាជនរបស់ខ្លួន ២៦នាក់ និងរងរបួស ២៦នាក់ ។
ការវាយប្រយុទ្ធគ្នានៅចំណុចព្រំដែនរួមគ្នាត្រង់តំបន់នៃខេត្តចាមុយ និងខេត្តពុនចាប់ នៃប្រទេសប៉ាគីស្ថាន ដែលខេត្តទាំងពីរនេះជាប់ព្រំដែនរួមនៃតំបន់កាស្មៀរ ប៉ាគីស្ថាន-ឥណ្ឌា។
បណ្ដាញផ្សាយព័ត៌មានរបស់ឥណ្ឌា និយាយថា កាំភ្លើងធំដែលបាញ់ចេញពីប្រទេសប៉ាគីស្ថាន បានសម្លាប់ប្រជាជនឥណ្ឌា ចំនួន ១៥នាក់ និង ៤៣នាក់ទៀតរងរបួស។ ការវាយប្រហារដោយកាំភ្លើងធំរបស់ប៉ាគីស្ថាន បានបាញ់ចូលទៅក្នុងតំបន់ Poonch និងតំបន់ Tanghar ក្នុងដែនដីរដ្ឋបាលកាស្មៀរ នៃប្រទេសឥណ្ឌា។ ប៉ាគីស្ថាន ដែលបើកការវាយប្រហារដោយបាញ់កាំភ្លើងធំទៅក្នុងដែនដីឥណ្ឌា បានប្រកាសថា ខ្លួនគេមានសិទ្ធិការពារអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន។ ប៉ាគីស្ថាន និយាយថា ខ្លួនបើកការសងសឹកដោយផ្អែកតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ មាត្រា៥១ ដែលធានាថា ប្រទេសណាមួយក៏ត្រូវការពារអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួនមិនបណ្ដោយឱ្យមានការឈ្លានពានតាមអំពើចិត្តនោះទេ។
ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងឥស្លាម៉ាបាដ បានទាមទារឱ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ កោះប្រជុំជាបន្ទាន់ ហើយថ្កោលទោសឥណ្ឌា ដែលបំពានអធិបតេយ្យភាពរបស់ប៉ាគីស្ថាន។
ចំណែកនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាគីស្ថាន Shehbaz Sharif បានកោះប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខរបស់ខ្លួនជាបន្ទាន់ ដោយបានប្រកាសថា ដែនដីប៉ាគីស្ថាន មិនមានជម្រករបស់ក្រុមភេរវករជ្រកកោននោះទេ។ លោកទាមទារឱ្យមានការបង្កើតក្រុមអន្តរជាតិឯករាជ្យស៊ើបអង្កេតសំណុំរឿងនេះជាបន្ទាន់។
ស្របពេលគ្នានេះដែរ សម្ព័ន្ធភាពរបស់ប៉ាគីស្ថាន គឺប្រទេសចិន និងរុស្ស៊ី នាំគ្នាសម្ដែងការសោកស្ដាយជាខ្លាំង។ ប្រទេសមហាអំណាចទាំងពីរនេះ បានទាមទារឱ្យប៉ាគីស្ថាន និងឥណ្ឌា បញ្ឈប់ការប្រយុទ្ធគ្នាជាបន្ទាន់ គឺបញ្ឈប់ការសងសឹកដាក់គ្នា។ ការទាមទាររបស់ប្រទេសមហាអំណាចទាំងពីរនេះ ធ្វើឡើងនៅពេលដែលប៉ាគីស្ថាន សន្យាសងសឹកឲ្យទាល់តែបានប្រឆាំងនឹងឥណ្ឌា។
ឥណ្ឌា និងប៉ាគីស្ថាន មានជម្លោះព្រំដែន និងអំពើហិង្សាក្លាយទៅជារឿងរ៉ាវប្រវត្តិសាស្ត្រទៅហើយ។
ចាប់តាំងពីការបង្កើតរដ្ឋទាំងពីរដោយឯករាជ្យចេញពីអាណានិគមអង់គ្លេស ឆ្នាំ១៩៤៦ ប្រទេសទាំងពីរពើបប្រយុទ្ធគ្នានៅឆ្នាំ១៩៤៩ តែកាលនោះ ត្រូវបានអន្តរាគមន៍ដោយអង្គការសហប្រជាជាតិ ទើបប្រទេសទាំងពីរព្រមទទួលយកបទឈប់បាញ់គ្នា។
នៅឆ្នាំ១៩៦៥ ការប្រយុទ្ធគ្នាកើតឡើងម្ដងទៀត កងកម្លាំងប៉ាគីស្ថាន នៅពេលនោះ បានជ្រៀតចូលខាងក្នុងទឹកដីឥណ្ឌា ដែលនាំឱ្យមានការពើបប្រយុទ្ធគ្នាឡើងវិញដោយប្រើប្រាស់កម្លាំងទ័ពថ្មើរជើង និងការប្រយុទ្ធគ្នាដោយយន្តហោះចម្បាំង។
នៅឆ្នាំ១៩៧១ ជម្លោះប្រដាប់អាវុធផ្ទុះឡើងជាថ្មីទៀតដែលគេរកឃើញថា សង្គ្រាមស៊ីវិលមួយកើតឡើងពេលនោះជាសង្គ្រាមដែលឥណ្ឌា ជួយច្បាំងនឹងកងទ័ពបង់ក្លាដេស ដែលបង់ក្លាដេស ទាមទារការផ្ដាច់ខ្លួនចេញពីប៉ាគីស្ថាន។ នៅឆ្នាំ១៩៩៩ ការប្រយុទ្ធគ្នាក៏កើតម្ដងទៀតដោយសារតែកងទ័ពប៉ាគីស្ថាន ជ្រៀតចូលតំបន់ដែនដីគ្រប់គ្រងដោយឥណ្ឌា។
វាជាលើកដំបូងហើយដែលប្រទេសមានក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរនេះ បានពើបប្រយុទ្ធគ្នាបណ្ដាលឱ្យពិភពលោកបារម្ភបំផុតពីការផ្ទុះសង្គ្រាមនុយក្លេអ៊ែរ ដែលជាអាវុធប្រល័យលោកដ៏កំណាចបំផុត។
មកទល់នឹងពេលនេះ ប្រទេសទាំងពីរនៅតែមានក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរ ហើយមានចំនួនប្រហាក់ប្រហែលគ្នា គឺឥណ្ឌា មានជិត ២០០គ្រាប់។
អ្នកសង្កេតការណ៍ព្រមានថា ប្រទេសដែលមានក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរទាំងពីរនេះ បើធ្លាក់ក្នុងសង្គ្រាមទ្រង់ទ្រាយធំប្រយុទ្ធគ្នារាប់សិបសប្ដាហ៍ទៅមុខទៀត ប្រជាជននៃប្រទេសទាំងពីរកាន់តែក្លាយជាសត្រូវនឹងគ្នា ដែលបន្សល់ទុកតាំងពីការដើរចេញនៃអាណានិគមចក្រភពអង់គ្លេស ឆ្នាំ១៩៤៧ ហើយក្ដីបារម្ភតែមួយគត់ដែលប្រទេសទាំងពីរនេះអាចឈានដល់កម្រិតនៃការប្រើប្រាស់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរប្រយុទ្ធគ្នាផងក៏ថាបាន៕
© 2025, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.