40.6 C
Phnom Penh

អ្នក​ឃ្លាំមើល​ថា​អ្វី​ដែល​ពលរដ្ឋ​ចង់​បាន​គឺ​ដំណើរការ​បោះឆ្នោត​ដែល​សេរី ត្រឹមត្រូវ និង​យុត្តិធម៌

ដោយ ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី

បទវិភាគ

ក្រុម​អ្នក​ឃ្លាំមើល​សង្គម និង​នយោបាយ​នៅ​កម្ពុជា លើកឡើង​ថា អ្វី​ដែល​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ចង់​បាន​នោះ គឺ​ដំណើរការ​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​មួយ​ដែល​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ការ​កាន់​អំណាច​ដោយ​មាន​ការ​ប្រកួតប្រជែង​ដោយ​ស្រប​ច្បាប់​ពី​គ្រប់​ភាគី​និន្នាការ​នយោបាយ​ទាំងអស់​ដោយ​ស្មើ​ភាព​គ្នា ដោយ​សេរី ត្រឹមត្រូវ និង​យុត្តិធម៌។

មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​សមាគម​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​អាដហុក លោក ស៊ឹង សែនករុណា សរសេរ​លើ​គណនី​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​នៅ​ថ្ងៃទី​២៦ កក្កដា នេះ​ថា បើ​អ្នក​នយោបាយ​ខ្មែរ​នៅតែ​បន្ត​ដឹកនាំ​នយោបាយ​ដោយ​ការ​យក​ឈ្នះ​ចាញ់​គ្នា​ដូច​សព្វថ្ងៃ​នេះ មិន​ដឹង​ថា​ប៉ុន្មាន​រយ​ឆ្នាំ​ទៀត​ទើប​ខ្មែរ​អាច​បញ្ចប់​ការ​សងសឹក ឬ​គុំកួន​រវាង​ជាតិ​ឯង​បាន​ទេ។

លោក​បន្ថែម​ថា ជាតិ​ខ្មែរ​បាន​រង​ទុក្ខ​ច្រើន​ជំនាន់​មក​ហើយ ដូច្នេះ​ពួកគេ​គួរ​ដឹកនាំ​នយោបាយ​ទៅ​រក​ការ​បញ្ចប់​វប្បធម៌​លាប​ពណ៌ ការ​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ ការ​ប្រើ​អំពើ​ហិង្សា​ដាក់​ជាតិ​សាសន៍​ខ្លួនឯង ព្រោះ​ថា​អំពើ​ទុច្ចរិត​ទាំងនោះ​មិនមែន​ជា​ដំណោះស្រាយ​សម្រាប់​ការ​ផ្សះផ្សា​ជាតិ​នោះ​ទេ។

លោក ស៊ឹង សែនករុណា លើកឡើង​ថា ការ​ធ្វើ​នយោបាយ​គាបសង្កត់​អ្នក​ដទៃ​ដើម្បី​ផល​ប្រយោជន៍​ខ្លួនឯង គ្រាន់តែ​ជា​នយោបាយ​បំផ្លាញ​ជាតិ​ប៉ុណ្ណោះ ហើយ​ការ​ដឹកនាំ​នយោបាយ​បែប​នេះ​នឹង​មិន​ទទួល​បាន​ការ​គោរព​ពី​មហាជន​ឡើយ ព្រោះ​ថា​ជនរងគ្រោះ​ពី​ទង្វើ​ទុច្ចរិត​នេះ​នឹង​បន្ត​ស្វែងរក​យុត្តិធម៌​តាម​វិធី​របស់​ពួកគេ ដែល​ជា​ហេតុ​ធ្វើ​ឱ្យ​វិបត្តិ​នយោបាយ​រីក​រាលដាល​កាន់តែ​ធំ​ទៅៗ រហូត​ធ្វើ​ឱ្យ​សង្គម​ជាតិ​ទាំងមូល​រង​ទុក្ខ និង​ធ្លាក់​ចុះ​អន់ថយ​ដោយសារ​ការ​ដឹកនាំ​នយោបាយ​ដែល​បង្ក​ការ​ឈឺចាប់​ដល់​ភាគី​ម្ខាងៗ។

មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​រូប​នេះ អំពាវនាវ​ឱ្យ​អ្នក​នយោបាយ​ខ្មែរ​គ្រប់​ភាគី​ងាក​មក​ចរចា​រក​ដំណោះស្រាយ ដើម្បី​បញ្ចប់​រាល់​វិបត្តិ​នានា​ដែល​បាន​កើត​ឡើង​ពី​ជម្លោះ​នយោបាយ​របស់​ពួកគេ​កន្លង​មក ដែល​ជា​គន្លឹះ​អាច​ឱ្យ​ជាតិ​ខ្មែរ​ទាំងមូល​មាន​សាមគ្គីភាព និង​រស់នៅ​ប្រកប​ដោយ​ភាព​សុខដុមរមនា​ទាំងអស់​គ្នា។

ការ​លើកឡើង​បែប​នេះ ធ្វើឡើង​ស្រប​ពេល​ដែល​បរិយាកាស​នយោបាយ​ទាំង​មុន និង​ក្រោយ​ពេល​បោះឆ្នោត​នៅ​កម្ពុជា​នៅ​ពេលនេះ​ស្ថិត​ក្នុង​ភាព​អាប់អួរ ព្រោះ​តែ​មាន​ការ​គំរាមកំហែង​ពី​មេដឹកនាំ​បក្ស​កាន់​អំណាច​កាន់តែ​ខ្លាំង​ឡើងៗ​ទៅ​លើ​គណបក្ស​ក្រៅ​រដ្ឋាភិបាល រហូត​រារាំង​មិន​ឱ្យ​គណបក្ស​ទាំងនោះ​ចូលរួម​ការ​បោះឆ្នោត​កាលពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ថែម​ទៀត។

ដំណើរការ​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​កម្ពុជា​ដែល​ធ្វើឡើង​កាលពី​ថ្ងៃទី​២៣ ខែ​កក្កដា កន្លងទៅ ត្រូវ​រង​នូវ​ការ​រិះគន់​ជុំ​ទិស​ពី​មជ្ឈដ្ឋាន​ជាតិ និង​អន្តរជាតិ ដោយសារតែ​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​ការ​បោះឆ្នោត​នេះ​អវត្តមាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ ដែល​មាន​អ្នកគាំទ្រ​ជិត​កន្លះ​ប្រទេស និង​គណបក្ស​ភ្លើង​ទៀន ដែល​មាន​អ្នកគាំទ្រ​ជាង ១​លាន ៦​សែន​នាក់ ខណៈ​មេដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង​ទាំង​លោក សម រង្ស៊ី និង​លោក កឹម សុខា ក៏​ត្រូវ​ជាប់​ទោស​ទាំង​អយុត្តិធម៌​ដែល​មិន​អាច​ឱ្យ​ពួកគេ​ចូលរួម​ការ​បោះឆ្នោត​នេះ​បាន​ដែរ។

នៅ​មុន​ការ​បោះឆ្នោត​មក​ដល់ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ដែល​រស់នៅ​ក្រៅ​ស្រុក ដូចជា​នៅ​កាណាដា អូស្ត្រាលី អាមេរិក កូរ៉េខាងត្បូង និង​ប្រទេស​ជប៉ុន ជាដើម បាន​នាំគ្នា​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត​នេះ ក្នុង​នោះ​ក៏​មាន​ការ​អំពាវនាវ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​មាន​ឈ្មោះ​បោះឆ្នោត នាំគ្នា​គូស​សញ្ញា​ខ្វែង​លើ​សន្លឹកឆ្នោត​ផង​ដែរ។

ទាក់ទិន​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត​នេះ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ម្ចាស់​ឆ្នោត បាន​នាំគ្នា​សម្ដែង​ឆន្ទៈ​មិន​ពេញចិត្ត​ដោយ​ការ​គូស​សញ្ញា​ខ្វែង​នៅ​លើ​សន្លឹកឆ្នោត​ទាំង​ភ័យខ្លាច ខណៈ​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​រៀបចំ​ការ​បោះឆ្នោត​អះអាង​ថា សន្លឹកឆ្នោត​ដែល​ត្រូវ​បាន​គូស​សញ្ញា​ខ្វែង​មាន​ចំនួន​ជាង ៤៤​ម៉ឺន​សន្លឹក ប៉ុន្តែ​អតីត​មេដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង​លោក សម រង្ស៊ី បាន​អះអាង​កាលពី​ថ្ងៃទី​២៤ កក្កដា ថា ពល​ខ្មែរ​បាន​គូស​សញ្ញា​ខ្វែង​លើ​សន្លឹកឆ្នោត​ដើម្បី​សម្ដែង​ឆន្ទៈ​ពី​ការ​មិន​ពេញចិត្ត​នេះ​មាន​រហូត​ដល់​ទៅ​ជាង ៤​លាន​សន្លឹក​ឯណោះ។

ជុំវិញ​បញ្ហា​នេះ កាលពី​ថ្ងៃទី​២៥ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០២៣ នេះ គណៈកម្មាធិការ​រៀបចំ​ការ​បោះឆ្នោត​រាជធានី​ភ្នំពេញ (PEC) បាន​បើក​សវនាការ​លើ​សំណុំរឿង​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ពលរដ្ឋ​ដែល​រង​នូវ​ការ​ចោទប្រកាន់​ថា​បាន​ណែនាំ​មនុស្ស​ឱ្យ​បំផ្លាញ​សន្លឹកឆ្នោត​ចំនួន ២១​នាក់ សុទ្ធសឹងតែ​ជា​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​ដែល​ត្រូវ​បាន​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់​ក្នុង​ម្នាក់ៗ ១០​លាន​រៀល និង​ត្រូវ​លុប​ឈ្មោះ​ចេញពី​បញ្ជី​បោះឆ្នោត និង​ដក​សិទ្ធិ​ឈរឈ្មោះ​ឱ្យ​គេ​បោះឆ្នោត ២០​ឆ្នាំ​ថែម​ទៀត។

យ៉ាងណា​ក៏ដោយ សកម្មជន​បក្ស​កាន់​អំណាច​ម្នាក់​ឈ្មោះ ខាន់ ចាន់សុផល ដែល​បាន​ប្រព្រឹត្ត​ខុស​នឹង​ច្បាប់​បោះឆ្នោត​ដោយ​ការ​គំរាមកំហែង​ប្រជាពលរដ្ឋ​ជុំវិញ​ការណ៍​សម្ងាត់​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​មិន​ត្រូវ​បាន​រង​នូវ​ការ​ពិន័យ​ទេ ខណៈ​គណៈកម្មាធិការ​រៀបចំ​ការ​បោះឆ្នោត​រាជធានី​ភ្នំពេញ (PEC) អះអាង​ថា ដោយសារតែ​បុគ្គល​រូប​នោះ​បាន​សារភាព​កំហុស​រួច​ហើយ។

មាត្រា​៤១ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ចែង​ថា ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​មាន​សេរីភាព​ខាង​ការ​បញ្ចេញមតិ​របស់​ខ្លួន សេរីភាព​ខាង​សារព័ត៌មាន សេរីភាព​ខាង​ការ​បោះពុម្ព​ផ្សាយ និង​សេរីភាព​ខាង​ការ​ប្រជុំ ជាដើម ប៉ុន្តែ​សិទ្ធិ​នានា​របស់​ពលរដ្ឋ​ក្រោម​ការ​ដឹកនាំ​រដ្ឋាភិបាល​ឯក​បក្ស​សព្វថ្ងៃ​នេះ ត្រូវ​គេ​មើល​ឃើញ​ថា កំពុង​រង​នូវ​ការ​រំលោភ​បំពាន​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ ដោយ​ការ​ចោទ​ប្តឹង ការ​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន និង​ការ​គំរាមកំហែង​តាម​រូបភាព​ផ្សេងៗ​ពី​មេដឹកនាំ​បក្ស​កាន់​អំណាច​លោក ហ៊ុន សែន បើ​ទោះបីជា​ពលរដ្ឋ​ប្រើ​សិទ្ធិ​ដូច​មាន​ចែង​ក្នុង​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ក៏ដោយ៕

© 2024, ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved. No part of this article may be reproduced in print, electronically, broadcast, rewritten or redistributed without written permission.

អត្ថបទទាក់ទង

អត្ថបទអានច្រើន

សេចក្ដីរាយការណ៍ពិសេស