ខណៈដែលប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ បានចាប់យកតំបន់ច្រកសមុទ្រហ័រមូស (Hormuz) ដែលជាផ្លូវនាវាចរណ៍ដ៏សំខាន់សម្រាប់ការនាំចេញប្រេងពិភពលោកជាចំណាប់ខ្មាំងនៅពេលនេះ ផលវិបាកត្រូវបានគេដឹងថាបានកើតឡើង ដែលនាំឱ្យមានការប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់ទីផ្សារថាមពល និងតម្លៃប្រេងសកល។
ក្នុងបរិបទនេះ ព្រឹត្តិការណ៍ឧស្សាហកម្មថាមពលនៅសហរដ្ឋអាមេរិក បានបង្ហាញទិសដៅផ្សេងមួយសម្រាប់អនាគត។
ព្រឹត្តិការណ៍ CERAWeek ដែលប្រព្រឹត្តឡើងនៅរដ្ឋ Texas បានផ្ដោតលើការប្រែប្រួលរយៈពេលវែងក្នុងវិស័យថាមពល ជាពិសេសតួនាទីបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ។
អ្នកជំនាញ និងក្រុមហ៊ុនថាមពល បានពិភាក្សាអំពីការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា AI និងមនុស្សយន្ត ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពក្នុងការស្វែងរក និងផលិតថាមពល កាត់បន្ថយការចំណាយប្រតិបត្តិការ និងកែលម្អសុវត្ថិភាពនៅតំបន់ផលិតប្រេង និងឧស្ម័ន។ ក្រៅពីនេះ ការផ្លាស់ប្ដូរទៅកាន់ដំណោះស្រាយនៃការប្រើប្រាស់ថាមពលកាបូន ក៏ត្រូវបានគេពិចារណាថាជាកត្តាសំខាន់មួយដែរ។
ក្រុមហ៊ុនធំៗកំពុងវិនិយោគលើបច្ចេកវិទ្យាចាប់យកកាបូនថាមពលកកើតឡើងវិញ និងការបង្កើនប្រសិទ្ធភាពថាមពល ដើម្បីបន្ថយការបំពុលបរិស្ថាន ខណៈដែលនៅតែធានាបាននូវការផ្គត់ផ្គង់ថាមពលដែលមានស្ថិរភាព។
ទោះបីជាវិស័យថាមពលពិភពលោកកំពុងផ្លាស់ប្ដូរទៅរកបច្ចេកវិទ្យាថ្មី និងដំណោះស្រាយកាបូនទាបក៏ដោយ តែឧបសគ្គភ្លាមៗដែលមានទម្ងន់ធ្ងន់បំផុតនៅពេលនេះ គឺភាពតានតឹងនៅច្រកសមុទ្រ Hormuz ដែលជាច្រកសំខាន់សម្រាប់ដឹកជញ្ជូនប្រេង និងឧស្ម័នសកល។
នៅក្នុងសុន្ទរកថានិម្មិតនៃកម្មវិធី CERAWeek លោក Sultan Al Jaber នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុនប្រេងឥន្ធនៈ Abu Dhabi National Oil Company និងជារដ្ឋមន្ត្រីឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យានៃប្រទេសអារ៉ាប់រួម ព្រមានថា ការរំខានដល់ចរន្តដឹកជញ្ជូនថាមពលកំពុងបង្កផលប៉ះពាល់ជាសកលលោកយ៉ាងពិតប្រាកដ។
លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា អស្ថិរភាពនេះមិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់ទីផ្សារថាមពលប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំង “បង្កើនការប៉ះពាល់ក្នុងការរស់នៅទៅលើប្រជាជនដែលមានចំណូលទាប និងបន្ថយកំណើនសេដ្ឋកិច្ចទូទាំងពិភពលោក”។
ប្រវត្តិសាស្ត្របង្ហាញថា អ៊ីរ៉ង់ធ្លាប់ប្រើពាក្យ «ភេរវកម្មសេដ្ឋកិច្ច» ដែលជាការរិះគន់ទណ្ឌកម្មអន្តរជាតិដែលបានបង្កការរំខានដល់ពាណិជ្ជកម្មរបស់អ៊ីរ៉ង់។
ទោះជាយ៉ាងណា ក្នុងស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន ការរារាំង ឬរំខានដល់ចរន្តនាវាដឹកប្រេង និងឧស្ម័នតាមច្រកសមុទ្រ Hormuz ត្រូវបានមើលឃើញថាកំពុងបង្កផលប៉ះពាល់ត្រឡប់ទៅលើដៃគូពាណិជ្ជកម្មរបស់អ៊ីរ៉ង់ផ្ទាល់ផងដែរ ហើយបង្កើតអមិត្រទៀតផង។
ផលប៉ះពាល់ជាក់ស្តែងមួយ គឺវិបត្តិផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ន LPG នៅក្នុងប្រទេសនាំចូលធំៗ ដូចជា ឥណ្ឌា និងបណ្ដាប្រទេសនៅអាស៊ី។ ប្រហែល ៩០% នៃឧស្ម័ន LPG ដែលប្រើសម្រាប់ចម្អិនអាហារនៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា និងប្រទេសនៅអាស៊ី ត្រូវឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រ Hormuz។ ដូច្នេះ ការរំខានណាមួយនាំឱ្យមានការខ្វះខាត កើនឡើងតម្លៃ និងសម្ពាធលើគ្រួសារ និងអាជីវកម្មខ្នាតតូច ឬមធ្យមនៃប្រទេសទាំងនោះ។
នៅដើមដំបូងនៃសង្គ្រាម នាយិកាគ្រប់គ្រងមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ Kristalina Georgieva នៃស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិ IMF បានព្រមានយ៉ាងច្បាស់អំពីផលប៉ះពាល់ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច។ តាមការវាយតម្លៃរបស់អ្នកស្រី ការកើនឡើងនៃតម្លៃប្រេងប្រហែល ១០% អាចជំរុញអតិផរណាពិភពលោកប្រហែល ០,៤% និងបន្ថយអត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកប្រហែល ០,១ ទៅ ០,២%។ នេះបង្ហាញថា ការរំខានតូចៗនៅទីផ្សារថាមពល អាចបង្កផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរលើស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចសកល។
ក្នុងបរិបទនេះ ការរារាំងចរាចរណ៍នៅច្រកសមុទ្រ Hormuz មិនត្រឹមតែជាឧបករណ៍នយោបាយរបស់អ៊ីរ៉ង់ ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបម្លែងបញ្ហាពាណិជ្ជកម្មទៅជាបញ្ហាសន្តិសុខអន្តរជាតិ ព្រោះច្រកសមុទ្រនេះ គឺជាផ្លូវសំខាន់សម្រាប់ដឹកជញ្ជូនប្រេង និងឧស្ម័នជាងមួយភាគធំនៃពិភពលោក ហើយការរំខានណាមួយ មានន័យថាប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសនាំចូលថាមពលជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ។
ជាក់ស្តែង ផលប៉ះពាល់នេះមានលក្ខណៈទូទៅដូចដែលស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិ IMF បានបញ្ជាក់ ព្រោះវាប៉ះពាល់ទាំងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍ និងអភិវឌ្ឍ ដោយបង្កើនថ្លៃថាមពល ការដឹកជញ្ជូន និងថ្លៃការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ។ ការណ៍នេះ អាចនាំឲ្យមានសម្ពាធសង្គម និងសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ជាពិសេសប្រទេសដែលមានចំណូលទាប។
ទោះបីជាមានការពិភាក្សាអំពីការកាត់បន្ថយភាពតានតឹង ឬការចរចាផ្សេងៗក៏ដោយ ក៏ព័ត៌មាននៅតែមិនច្បាស់លាស់អំពីដំណោះស្រាយទៅរកការបើកច្រកសមុទ្រ Hormuz ព្រោះសភាពការណ៍ទៅរកសង្គ្រាមដោយការវាយលុកដោយកងទ័ពអាមេរិក អាចនឹងផ្ទុះឡើង៕
© 2026, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.