អ្នកឃ្លាំមើលសង្គម លើកឡើងថា ការដែលថៃ មិនទទួលស្គាល់សន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម នៅពេលនេះ គឺមានន័យថាមហាក្សត្រថៃ បច្ចុប្បន្ន កំពុងក្បត់នឹងមហាក្សត្រដែលជាដូនតារបស់ខ្លួន គឺស្តេចរាមាទី៥ ដែលបានចំណាយពេលជាច្រើនឆ្នាំដើម្បីជួយឱ្យប្រទេសទាំងពីរបានទទួលឯកសារផ្លូវច្បាប់រឹងមាំ និងរស់នៅប្រកបដោយសន្តិភាពរហូតមក។
អ្នកស្រាវជ្រាវអំពីការអភិវឌ្ឍសង្គម បណ្ឌិត មាស នី សរសេរលើគណនីហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី២៤ មេសា ថា ជុំវិញជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា គឺថៃចង់បានជម្រើសតែពីរប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ដោះស្រាយជាមួយកម្ពុជា តែមិនមែនជាការប្រើសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ដែលខ្លួនបានចុះហត្ថលេខានោះឡើយ។
លោកថា ជម្រើសទី១ គឺការបង្កឱ្យមានសង្គ្រាមឡើងវិញ ព្រោះថៃ ដឹងថាបើសង្គ្រាមផ្ទុះឡើងម្តងទៀត ពួកគេនឹងចំណេញថែមពីអ្វីដែលគេបានចំណេញកន្លងមកបន្តទៀត។ ចំណែកជម្រើសទី២ គឺការប្រើកិច្ចចរចាទ្វេភាគី ប៉ុន្តែអ្វីដែលថៃ ប៉ុនប៉ង គឺបង្កើតឱ្យមានដំណោះស្រាយទី១ គឺការផ្ទុះសង្គ្រាមដើម្បីជាលេសបង្ខំឱ្យកម្ពុជាទទួលយកជម្រើសទី២ គឺការចរចាដែលពួកគេបានរង់ចាំយកប្រៀបលើកម្ពុជារួចស្រេចនោះ។
អ្នកឃ្លាំមើលសង្គមរូបនេះលើកឡើងថា រាល់ពេលដែលថៃ ទទួលដំណឹងថាកម្ពុជាគ្រោងប្តឹងអំពីបញ្ហាព្រំដែនទៅតុលាការអន្តរជាតិ ពួកគេតែងតែបង្ហាញពីការប្រើកម្លាំងអាវុធលើកម្ពុជាគ្រប់រូបភាព ប៉ុន្តែសម្រាប់កម្ពុជាវិញ ទោះជាមានជម្រើសចង្អៀតយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏ត្រូវតែត្រៀមទាំងទ្វារមុខ និងទ្វារក្រោយដែរ ទើបការពារតម្លៃ និងភាពមានប្រៀបរបស់ខ្លួនចំពោះការឈ្លានពានរបស់ថៃ បាន។
បណ្ឌិត មាស នី បញ្ជាក់ថា ការធ្វើជាអ្នករងគ្រោះមិនមែនជាដំណោះស្រាយល្អទេ ព្រោះពេលមានអាសន្ន គ្មានបរទេសណាអាណិតកម្ពុជាឡើយ ហើយក៏គេមិនផ្តល់ដំណោះស្រាយយុត្តិធម៌ឱ្យដែរ ប៉ុន្តែកម្ពុជាត្រូវតែគិតឱ្យជ្រៅជាងពេលនេះ ព្រោះកម្ពុជាមានឯកសារផ្លូវច្បាប់រឹងមាំដែលអាចតតាំងការឈ្លានពានរបស់ថៃ បានដោយជោគជ័យ។
ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងស្របពេលបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ កំពុងជាប់គាំងដោះស្រាយមិនចេញ ខណៈភាគីថៃ បានបដិសេធសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម សម្រាប់ការចរចាដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានេះ។
កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានអះអាងថា ក្នុងកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនចម្រុះកម្ពុជា-ថៃ (JBC) កម្ពុជា-ថៃ បានឯកភាពគ្នាបន្តធ្វើសកម្មភាពតាមលក្ខណៈបច្ចេកទេស ដើម្បីកំណត់ការវាស់វែងរួមគ្នា និងបោះបង្គោលបណ្ដោះអាសន្ន ដោយប្រើប្រាស់ផែនទី ១/២០០០០០ សន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១៩០៧ និងកំណត់ហេតុបោះបង្គោលរបស់គណៈកម្មការបោះបង្គោលបារាំង-សៀម ធ្វើជាមូលដ្ឋាន។
យ៉ាងណាក៏ដោយ កាសែតថៃ The Nation បានចុះផ្សាយសម្ដីអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃ លោក សិរិពង្ស អង្គកាសាគុលគីត (Siripong Angkasakulkiat) នៅថ្ងៃបន្ទាប់ថា ក្នុងកិច្ចប្រជុំនោះ ភាគីថៃ មិនបានឯកភាពនឹងការប្រើប្រាស់កិច្ចព្រមព្រៀងណាមួយទាក់ទងនឹងមាត្រដ្ឋានផែនទីមាត្រដ្ឋាន ១/២០០០០០ និងសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១៩០៧ ដូចការអះអាងរបស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ឡើយ។
ជុំវិញបញ្ហានេះ ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា លោក ម៉ែន ណាត បានអះអាងថា កម្ពុជាគ្មានជម្រើសណាល្អជាងការប្តឹងថៃ ទៅតុលាការអន្តរជាតិ (ICJ) ដោយប្រើសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១០៩៤ និងឆ្នាំ១៩០៧ ព្រមទាំងផែនទីបារាំងខ្នាត ១/២០០០០០ ស្ដីពីការកំណត់ព្រំដែនគោកកម្ពុជា-ថៃ នោះទេ។
លោកព្រមានថា ការប្តូរផ្តាច់ការពារសន្តិភាពដោយការបោះបង់ផែនទីខ្នាត ១/២០០០០០ គឺស្មើនឹងទទួលយកផែនទីខ្នាត ១/៥០០០០ របស់ថៃ ដែលនឹងធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដីខ្មែរទៅថ្ងៃមុខ ហើយសន្តិភាពបែបនេះគ្រាន់តែជាសន្តិភាពលើជ្រញ់សម្រាប់បរទេសឈ្លានពានកាប់ចិញ្ច្រាំយកទឹកដីខ្មែរប៉ុណ្ណោះ ដែលនឹងធ្វើឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរអស់ទឹកអស់ដីនៅថ្ងៃអនាគត។
ចំណែកអ្នកវិភាគនយោបាយ-សង្គម បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ បានសរសេរលើគណនីហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី២៤ មេសា នេះថា កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស មានយន្តការដោះស្រាយសង្គ្រាមឈ្លានពានរបស់ថៃ យ៉ាងពេញលេញ តាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀងទី២ នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ១៩៩១។
លោកបញ្ជាក់ថា ប្រទេសថៃ ក៏ដូចជាប្រទេសហត្ថលេខីផ្សេងទៀតដែរ ដែលបានសន្យាជាឧឡារិកចំពោះការទទួលស្គាល់ និងគោរពអធិបតេយ្យភាព ឯករាជ្យ បូរណភាព និងភាពមិនរំលោភលើដែនដី អព្យាក្រឹតភាព និងឯកភាពជាតិកម្ពុជា៕
© 2026, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.