អ្នកច្បាប់ជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្តឹងថៃ ទៅតុលាការតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (ICC) ដើម្បីទាមទារសំណងចំពោះការខូចខាតប្រាសាទខ្មែរដែលរងការបំផ្លិចបំផ្លាញដោយកងទ័ពថៃ ជុំវិញជម្លោះព្រំដែននាពេលនេះ។
អតីតមេធាវីសាលាក្ដីខ្មែរក្រហម លោក កង ឫទ្ធិគិរី បានសរសេរលើគណនីហ្វេសប៊ុករបស់លោកនៅថ្ងៃទី១២ ធ្នូ នេះថា សកម្មភាពវាយប្រហារលើប្រាសាទបុរាណខ្មែរនានាពីសំណាក់កងទ័ពថៃ គឺជាឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាមយ៉ាងពិតប្រាកដ ដែលប្រឆាំងនឹងអនុសញ្ញាទីក្រុងហ្សឺណែវ ចុះថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤៩ យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។
អតីតមេធាវីរូបនេះអះអាងថា សកម្មភាពបាញ់បំផ្លិចបំផ្លាញប្រាសាទតាមាន់ ប្រាសាទតាក្របី ដែលបណ្តាលឱ្យខូចខាតស្ទើរតែទាំងស្រុង និងខូចខាតផ្នែកខ្លះនៃប្រាសាទព្រះវិហាររបស់កម្ពុជាដោយកងទ័ពថៃ គឺកម្ពុជាអាចប្ដឹងថៃ ទៅតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (ICC) ឬតុលាការក្នុងស្រុកក៏បាន ដើម្បីឱ្យទទួលខុសត្រូវលើអំពើឧក្រិដ្ឋរបស់ពួកគេ។
លោក កង ឫទ្ធិគិរី ជំរុញឱ្យកម្ពុជា រៀបចំតុលាការឧក្រិដ្ឋសង្គ្រាមមួយ និងដាក់ឱ្យដំណើរការដោយចាប់ផ្ដើមស៊ើបអង្កេតបុគ្គលពាក់ព័ន្ធក្នុងការដាក់បទបញ្ជាឱ្យអនុវត្តបាញ់ផ្លោងកម្ទេចប្រាសាទបុរាណនានារបស់ខ្មែរ ព្រោះការបាញ់ផ្លោងកម្ទេចប្រាសាទខ្មែរទាំងនោះ ប្រាកដជាពាក់ព័ន្ធនឹងនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃ ប្រធានភូមិភាគថៃ និងប្រធានកងពលនានារបស់ថៃ ជាក់ជាមិនខាន។
លោកបញ្ជាក់ថា ការធ្វើបែបនេះ គឺដើម្បីទប់ស្កាត់កុំឱ្យអំពើព្រៃផ្សៃនេះកើតមានម្តងទៀតលើប្រទេសកម្ពុជា និងដើម្បីបំបាក់មុខមេដឹកនាំថៃ ឱ្យរងភាពអាម៉ាស់លើឆាកអន្តរជាតិស្របតាមច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិផងដែរ។
ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីយោធាថៃ បានបាញ់បំផ្លាញប្រាសាទតាក្របី និងប្រាសាទព្រះវិហារ ជុំវិញជម្លោះជាមួយកម្ពុជា នាពេលនេះ។
លោក Lazare Aloundou Assomo នាយកមជ្ឈមណ្ឌលបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ (UNESCO) បានលើកឡើងក្នុងកិច្ចប្រជុំបច្ចេកទេសលើកទី៤១ និងកិច្ចប្រជុំពេញអង្គលើកទី៣២ នៅថ្ងៃទី១២ ខែធ្នូ នេះថា អង្គការយូណេស្កូ កំពុងពិនិត្យតាមដានយ៉ាងល្អិតល្អន់ និងត្រៀមខ្លួនផ្ដល់ជំនួយបច្ចេកទេស និងវិធានការនានា ដើម្បីការពារដល់សម្បត្តិបេតិកភណ្ឌទាំងឡាយរបស់កម្ពុជា ពីការវាយប្រហាររបស់ទាហានថៃ។
គណៈកម្មាធិការអន្តរជាតិដើម្បីសម្របសម្រួលកិច្ចគាំពារ និងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ប្រវត្តិសាស្ត្ររមណីយដ្ឋានអង្គរ និងសំបូរព្រៃគុក ហៅកាត់ថា អាយស៊ីស៊ី-អង្គរ និងសំបូរព្រៃគុក បានបើកកិច្ចប្រជុំបច្ចេកទេសលើកទី៤១ និងកិច្ចប្រជុំពេញអង្គលើកទី៣២ រយៈពេល ២ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី១១ ដល់ថ្ងៃទី១២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលដឹកនាំដោយសហប្រធានប្រទេសបារាំង និងប្រទេសជប៉ុន ដោយមានការចូលរួមពីរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ អ្នកស្រី ភឿង សកុណា ផងដែរ។
កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈខ្មែរ បានចេញថ្លែងការណ៍ថ្កោលទោសកងទ័ពថៃ ដាច់អហង្ការ ដែលបានកម្ទេចប្រាសាទតាក្របី និងប្រាសាទព្រះវិហារ ជុំវិញជម្លោះព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា នាពេលនេះ។
ក្រសួងវប្បធម៌ ចាត់ទុកសកម្មភាពបំផ្លិចបំផ្លាញប្រាសាទខ្មែរពីសំណាក់កងទ័ពថៃ គឺជាឧក្រិដ្ឋកម្មលើបេតិកភណ្ឌមនុស្សជាតិដែលប្រឆាំងនឹងអនុសញ្ញាឆ្នាំ១៩៥៤ និងអនុសញ្ញាឆ្នាំ១៩៧២ ធ្ងន់ធ្ងរ។
ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ អំពាវនាវឱ្យប្រជាជនកម្ពុជា ទូទាំងប្រទេស ចូលរួមកាន់ទុក្ខការបាក់បែកប្រាសាទតាក្របី និងចងចាំទុកនូវទង្វើឧក្រិដ្ឋកម្មនេះនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រនៃការបំផ្លិចបំផ្លាញរបស់យោធាថៃ មកលើប្រទេសកម្ពុជា៕

© 2025, ឌឹ ខេមបូឌា ដេលី. All rights reserved.

